- Udāna 5.8
Saṅghabhedasutta
Evaṁ me sutaṁ—
Bản dịch
UD 5.8 — Kinh Ānanda
Saṅghabhedasutta
1. Tôi đã nghe như vầy: Một thời đức Thế Tôn ngự tại thành Rājagaha, ở Veḷuvana, nơi nuôi dưỡng các con sóc. Vào lúc bấy giờ, nhằm ngày Uposatha, vào buổi sáng đại đức Ānanda đã quấn y (nội), rồi cầm lấy bình bát và y đi vào thành Rājagaha để khất thực. Devadatta đã nhìn thấy đại đức Ānanda đang đi khất thực ở trong thành Rājagaha, sau khi nhìn thấy đã đi đến gặp đại đức Ānanda, sau khi đến đã nói với đại đức Ānanda điều này: “Này đại đức Ānanda, giờ đây kể từ hôm nay tôi sẽ hành lễ Uposatha và sẽ thực hiện các hành sự của hội chúng không cần đến đức Thế Tôn, không cần đến hội chúng tỳ khưu.” Sau đó, khi đã đi khất thực ở trong thành Rājagaha, đại đức Ānanda sau bữa ăn trong khi đi khất thực trở về, đã đi đến gặp đức Thế Tôn, sau khi đến đã đảnh lễ đức Thế Tôn rồi ngồi xuống ở một bên. Khi đã ngồi xuống ở một bên, đại đức Ānanda đã nói với đức Thế Tôn điều này: “Bạch Ngài, nơi đây vào buổi sáng, con đã quấn y (nội), rồi cầm lấy bình bát và y đi vào thành Rājagaha để khất thực. Bạch Ngài, Devadatta đã nhìn thấy con đang đi khất thực ở trong thành Rājagaha, sau khi nhìn thấy đã đi đến gặp con, sau khi đến đã nói với con điều này: ‘Này đại đức Ānanda, giờ đây kể từ hôm nay tôi sẽ thực hiện lễ Uposatha và các hành sự của hội chúng không cần đến đức Thế Tôn, không cần đến hội chúng tỳ khưu.’ Bạch Ngài, hôm nay Devadatta sẽ chia rẽ hội chúng, sẽ thực hiện lễ Uposatha và các hành sự của hội chúng.”
2. Sau đó, khi hiểu ra sự việc này, đức Thế Tôn vào thời điểm ấy đã thốt lên lời cảm hứng này:
“Điều tốt là dễ làm bởi người tốt, điều tốt là khó làm bởi kẻ xấu. Điều ác là dễ làm bởi kẻ xấu, điều ác là khó làm bởi các vị Thánh.”
Bản dịch: Bhikkhu Indacanda
Dịch bởi Bhikkhu Indacanda. Trích từ bộ Tam Tạng Song Ngữ Pāḷi–Việt — Phật Tự Thuyết (Udāna). Nguồn: http://www.tamtangpaliviet.net/. Sử dụng theo sự cho phép của dịch giả.
Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Anh: Bhikkhu Sujato · Việt: Bản dịch AI (OpenTipitaka)
- Heartfelt Sayings 5.8
Schism in the Saṅgha
So I have heard.
8. Kinh Saṅghabheda
ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe. Tena kho pana samayena āyasmā ānando tadahuposathe pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya rājagahaṁ piṇḍāya pāvisi.
At one time the Buddha was staying near Rājagaha in the Bamboo Grove, the squirrels’ feeding ground. Now at that time Venerable Ānanda robed up in the morning and, taking his bowl and robe, entered Rājagaha for alms.
48. Tôi nghe như vầy. Một thời, đức Thế Tôn trú tại Rājagaha, trong Trúc Lâm, nơi nuôi dưỡng các con sóc. Vào lúc ấy, vào ngày Bố-tát, tôn giả Ānanda vào buổi sáng, đắp y, mang bát, đi vào thành Rājagaha để khất thực.
Addasā kho devadatto āyasmantaṁ ānandaṁ rājagahe piṇḍāya carantaṁ. Disvāna yenāyasmā ānando tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ etadavoca: “ajjatagge dānāhaṁ, āvuso ānanda, aññatreva bhagavatā aññatra bhikkhusaṅghā uposathaṁ karissāmi saṅghakammāni cā”ti.
Devadatta saw him wandering for alms, so he went up to him and said, “From this day forth, Reverend Ānanda, I shall perform the sabbath and legal proceedings of the Saṅgha apart from the Buddha and the Saṅgha of mendicants.”
Devadatta thấy tôn giả Ānanda đang đi khất thực ở Rājagaha. Thấy vậy, ông ta đến gần tôn giả Ānanda; sau khi đến gần, ông ta nói với tôn giả Ānanda rằng: “Này hiền giả Ānanda, kể từ hôm nay, tôi sẽ thực hiện lễ Bố-tát và các Tăng sự riêng biệt, ngoài đức Thế Tôn và ngoài Tăng đoàn tỳ khưu.”
Atha kho āyasmā ānando rājagahe piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
Then Ānanda wandered for alms in Rājagaha. After the meal, on his return from almsround, he went to the Buddha, bowed, sat down to one side, and told him what had just happened, adding:
Bấy giờ, tôn giả Ānanda, sau khi đi khất thực ở Rājagaha, dùng bữa xong, trở về từ nơi khất thực, đã đến nơi đức Thế Tôn ở; sau khi đến, ngài đảnh lễ đức Thế Tôn và ngồi xuống một bên. Ngồi một bên rồi, tôn giả Ānanda bạch với đức Thế Tôn rằng:
“Idhāhaṁ, bhante, pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya rājagahaṁ piṇḍāya pāvisiṁ. Addasā kho maṁ, bhante, devadatto rājagahe piṇḍāya carantaṁ. Disvāna yenāhaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā maṁ etadavoca: ‘ajjatagge dānāhaṁ, āvuso ānanda, aññatreva bhagavatā aññatra bhikkhusaṅghā uposathaṁ karissāmi saṅghakammāni cā’ti. Ajja, bhante, devadatto saṅghaṁ bhindissati, uposathañca karissati saṅghakammāni cā”ti.
“Today, sir, Devadatta will split the Saṅgha. He will perform the sabbath and legal proceedings of the Saṅgha.”
“Bạch Thế Tôn, vào buổi sáng, con đã đắp y, mang bát, đi vào thành Rājagaha để khất thực. Bạch Thế Tôn, Devadatta đã trông thấy con đang đi khất thực ở thành Rājagaha. Sau khi trông thấy, ông ta đã đi đến chỗ con; sau khi đến, đã nói với con điều này: ‘Này hiền giả Ānanda, kể từ nay trở đi, giờ đây tôi sẽ thực hiện lễ Uposatha và các Tăng sự biệt lập, ngoài Thế Tôn và ngoài chúng Tỳ-khưu.’ Bạch Thế Tôn, hôm nay Devadatta sẽ chia rẽ Tăng chúng, sẽ thực hiện lễ Uposatha và các Tăng sự.”
Atha kho bhagavā etamatthaṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi:
Then, understanding this matter, on that occasion the Buddha expressed this heartfelt sentiment:
Lúc bấy giờ, Thế Tôn sau khi liễu tri được ý nghĩa ấy, vào lúc ấy đã thốt lên lời cảm hứng này:
“Sukaraṁ sādhunā sādhu, Sādhu pāpena dukkaraṁ; Pāpaṁ pāpena sukaraṁ, Pāpamariyehi dukkaran”ti.
Aṭṭhamaṁ.
“It’s easy for the good to do good, but for the bad, doing good is hard. For the bad, it’s easy to do bad, but for the noble ones, doing bad is hard.”
“Người thiện dễ làm điều thiện, điều thiện kẻ ác khó làm; Kẻ ác dễ làm điều ác, điều ác bậc Thánh khó làm.” Hết bài kinh thứ tám.