1. Kinh Ví Dụ Cái Cưa

222. Như vầy tôi nghe. Một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, trong khu vườn của ông Anāthapiṇḍika. Vào lúc bấy giờ, Tôn giả Moḷiyaphagguna sống chung đụng quá mức với các Tỳ khưu ni. Tôn giả Moḷiyaphagguna sống chung đụng với các Tỳ khưu ni như thế này: nếu có vị Tỳ khưu nào nói lời chê bai các Tỳ khưu ni ấy trước mặt Tôn giả Moḷiyaphagguna, thì Tôn giả Moḷiyaphagguna tức giận, không hài lòng, và cũng gây ra tranh cãi. Và nếu có vị Tỳ khưu nào nói lời chê bai Tôn giả Moḷiyaphagguna trước mặt các Tỳ khưu ni ấy, thì các Tỳ khưu ni ấy tức giận, không hài lòng, và cũng gây ra tranh cãi. Tôn giả Moḷiyaphagguna đã sống chung đụng với các Tỳ khưu ni như vậy. Rồi một vị Tỳ khưu đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, vị Tỳ khưu ấy bạch với Thế Tôn rằng: – ‘Bạch Thế Tôn, Tôn giả Moḷiyaphagguna sống chung đụng quá mức với các Tỳ khưu ni. Bạch Thế Tôn, Tôn giả Moḷiyaphagguna sống chung đụng với các Tỳ khưu ni như thế này: nếu có vị Tỳ khưu nào nói lời chê bai các Tỳ khưu ni ấy trước mặt Tôn giả Moḷiyaphagguna, thì Tôn giả Moḷiyaphagguna tức giận, không hài lòng, và cũng gây ra tranh cãi. Và nếu có vị Tỳ khưu nào nói lời chê bai Tôn giả Moḷiyaphagguna trước mặt các Tỳ khưu ni ấy, thì các Tỳ khưu ni ấy tức giận, không hài lòng, và cũng gây ra tranh cãi. Bạch Thế Tôn, Tôn giả Moḷiyaphagguna đã sống chung đụng với các Tỳ khưu ni như vậy.’

223. Bấy giờ, Thế Tôn gọi một vị Tỳ khưu: – ‘Này Tỳ khưu, hãy lại đây. Ngươi hãy nhân danh Ta mà gọi Tỳ khưu Moḷiyaphagguna: ‘Hiền giả Phagguna, Bậc Đạo Sư cho gọi Hiền giả.’’ – ‘Thưa vâng, bạch Thế Tôn.’ Vị Tỳ khưu ấy vâng lời Thế Tôn, đi đến chỗ Tôn giả Moḷiyaphagguna; sau khi đến, nói với Tôn giả Moḷiyaphagguna: – ‘Hiền giả Phagguna, Bậc Đạo Sư cho gọi Hiền giả.’ – ‘Thưa vâng, Hiền giả.’ Tôn giả Moḷiyaphagguna vâng lời vị Tỳ khưu ấy, đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với Tôn giả Moḷiyaphagguna đang ngồi một bên rằng:

“Này Phagguna, có thật chăng ông sống thân cận quá độ với các tỳ-khưu-ni? Này Phagguna, có thật chăng ông sống thân cận với các tỳ-khưu-ni như thế này: nếu có một vị tỳ-khưu nào nói lời chê bai các tỳ-khưu-ni ấy trước mặt ông, ông liền phẫn nộ, không hài lòng và gây ra tranh chấp. Và nếu có vị tỳ-khưu nào nói lời chê bai ông trước mặt các tỳ-khưu-ni ấy, các tỳ-khưu-ni ấy liền phẫn nộ, không hài lòng và gây ra tranh chấp. Này Phagguna, có thật chăng ông sống thân cận với các tỳ-khưu-ni như vậy không?” - “Bạch Thế Tôn, đúng là như vậy.” - “Này Phagguna, chẳng phải ông là một thiện nam tử, vì lòng tin đã xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình sao?” - “Bạch Thế Tôn, đúng là như vậy.”

224. “Này Phagguna, việc ông là một thiện nam tử, do lòng tin mà từ bỏ gia đình, sống không gia đình, lại sống chung đụng quá mức với các tỳ-khưu-ni là điều không thích hợp. Vì vậy, này Phagguna, nếu có ai nói xấu các tỳ-khưu-ni ấy trước mặt ông, thì ở đây, này Phagguna, ông phải từ bỏ những dục vọng và những tầm tư liên hệ đến thế tục. Ở đây, này Phagguna, ông phải tu tập như sau: ‘Tâm của ta sẽ không bị biến đổi, ta sẽ không thốt ra lời ác, ta sẽ sống với lòng thương tưởng đến lợi ích, với tâm từ, không có sân hận bên trong.’ Này Phagguna, ông phải tu tập như vậy.

“Vì vậy, này Phagguna, nếu có ai trước mặt ông dùng tay đánh các tỳ-khưu-ni ấy, dùng cục đất đánh, dùng gậy đánh, dùng dao đánh, thì ở đây, này Phagguna, ông phải từ bỏ những dục vọng và những tầm tư liên hệ đến thế tục. Ở đây, này Phagguna, ông phải tu tập như sau: ‘Tâm của ta sẽ không bị biến đổi, ta sẽ không thốt ra lời ác, ta sẽ sống với lòng thương tưởng đến lợi ích, với tâm từ, không có sân hận bên trong.’ Này Phagguna, ông phải tu tập như vậy.

“Vì vậy, này Phagguna, nếu có ai nói xấu ông trước mặt ông, thì ở đây, này Phagguna, ông phải từ bỏ những dục vọng và những tầm tư liên hệ đến thế tục. Ở đây, này Phagguna, ông phải tu tập như sau: ‘Tâm của ta sẽ không bị biến đổi, ta sẽ không thốt ra lời ác, ta sẽ sống với lòng thương tưởng đến lợi ích, với tâm từ, không có sân hận bên trong.’ Này Phagguna, ông phải tu tập như vậy.

“Vì vậy, này Phagguna, nếu có ai dùng tay đánh ông, dùng cục đất đánh, dùng gậy đánh, dùng dao đánh, thì ở đây, này Phagguna, ông phải từ bỏ những dục vọng và những tầm tư liên hệ đến thế tục. Ở đây, này Phagguna, ông phải tu tập như sau: ‘Tâm của ta sẽ không bị biến đổi, ta sẽ không thốt ra lời ác, ta sẽ sống với lòng thương tưởng đến lợi ích, với tâm từ, không có sân hận bên trong.’ Này Phagguna, ông phải tu tập như vậy.”

225. Khi ấy, Thế Tôn gọi các tỳ-khưu: “Này các tỳ-khưu, có một thời các tỳ-khưu đã làm cho tâm ta hài lòng. Này các tỳ-khưu, khi ấy ta gọi các tỳ-khưu: ‘Này các tỳ-khưu, ta ăn mỗi ngày một bữa. Này các tỳ-khưu, do ăn mỗi ngày một bữa, ta nhận thấy mình ít bệnh, ít não, nhẹ nhàng, khỏe mạnh, và sống an lạc. Này các tỳ-khưu, các ông cũng hãy đến, hãy ăn mỗi ngày một bữa. Này các tỳ-khưu, do ăn mỗi ngày một bữa, các ông cũng sẽ nhận thấy mình ít bệnh, ít não, nhẹ nhàng, khỏe mạnh, và sống an lạc.’ Này các tỳ-khưu, ta không cần phải giáo huấn các tỳ-khưu ấy; này các tỳ-khưu, ta chỉ cần làm cho niệm khởi lên nơi các tỳ-khưu ấy mà thôi.

“Này các tỳ-khưu, ví như ở ngã tư đường lớn, trên vùng đất bằng phẳng, có một cỗ xe ngựa thuần chủng được thắng yên, sẵn sàng với roi ngựa đặt trong tầm tay. Một người đánh xe thiện nghệ, một người điều phục ngựa, leo lên xe, tay trái cầm dây cương, tay phải cầm roi, có thể đánh xe đi tới lui bất cứ nơi nào, bất cứ lúc nào mình muốn. Cũng vậy, này các tỳ-khưu, ta không cần phải giáo huấn các tỳ-khưu ấy; này các tỳ-khưu, ta chỉ cần làm cho niệm khởi lên nơi các tỳ-khưu ấy mà thôi. Vì vậy, này các tỳ-khưu, các ông hãy từ bỏ điều bất thiện, hãy nỗ lực trong các pháp thiện. Như vậy, các ông cũng sẽ đạt được sự tăng trưởng, phát triển, và lớn mạnh trong Giáo pháp và Giới luật này.”

“Này các Tỳ khưu, ví như gần một ngôi làng hay một thị trấn có một khu rừng sāla lớn. Và khu rừng ấy bị các cây thầu dầu bao phủ. Rồi có một người nào đó muốn lợi ích, muốn hạnh phúc, muốn an ổn khỏi các ách缚 khởi lên. Người ấy sẽ chặt những cây sāla non cong queo, không có nhựa sống, mang chúng ra ngoài, và dọn dẹp sạch sẽ bên trong khu rừng. Còn những cây sāla non thẳng tắp, mọc tốt, người ấy sẽ chăm sóc chúng một cách đúng đắn. Này các Tỳ khưu, như vậy, khu rừng sāla ấy sau một thời gian sẽ đạt đến sự tăng trưởng, phát triển, lan rộng. Cũng vậy, này các Tỳ khưu, các con hãy từ bỏ điều bất thiện, hãy nỗ lực trong các pháp thiện. Như vậy, các con cũng sẽ đạt được sự tăng trưởng, phát triển, lan rộng trong Giáo pháp và Luật này.”

226. “Này các Tỳ khưu, thuở xưa, ngay tại thành Sāvatthī này, có một nữ gia chủ tên là Vedehikā. Này các Tỳ khưu, tiếng tăm tốt đẹp như sau đã vang lên về nữ gia chủ Vedehikā: ‘Nữ gia chủ Vedehikā hiền hòa, nữ gia chủ Vedehikā khiêm tốn, nữ gia chủ Vedehikā an tịnh.’ Này các Tỳ khưu, nữ gia chủ Vedehikā có một người nữ tỳ tên là Kāḷī, khéo léo, không lười biếng, và làm việc rất chu đáo.”

“Khi ấy, này các Tỳ khưu, nữ tỳ Kāḷī đã suy nghĩ như sau: ‘Tiếng tăm tốt đẹp như vầy đã vang lên về bà chủ của ta: “Nữ gia chủ Vedehikā hiền hòa, nữ gia chủ Vedehikā khiêm tốn, nữ gia chủ Vedehikā an tịnh.” Có thật là bà chủ của ta có cơn giận bên trong mà không biểu lộ ra, hay là không có? Hay là do ta làm việc quá chu đáo nên bà chủ của ta có cơn giận bên trong mà không biểu lộ ra, chứ không phải là không có? Ta nên thử bà chủ xem sao.’ Khi ấy, này các Tỳ khưu, nữ tỳ Kāḷī đã thức dậy trễ. Này các Tỳ khưu, khi ấy, nữ gia chủ Vedehikā nói với nữ tỳ Kāḷī rằng: ‘Này Kāḷī!’ ‘Thưa bà chủ, có việc gì ạ?’ ‘Này kia, tại sao ngươi dậy trễ?’ ‘Thưa bà chủ, không có gì đâu ạ.’ ‘Này con tỳ nữ xấu xa, không có gì mà ngươi lại dậy trễ sao?’ Rồi bà nổi giận, không vui, và cau mày. Này các Tỳ khưu, khi ấy, nữ tỳ Kāḷī đã suy nghĩ như sau: ‘Thật sự là bà chủ của ta có cơn giận bên trong mà không biểu lộ ra, chứ không phải là không có; và chính vì ta làm việc quá chu đáo nên bà chủ của ta có cơn giận bên trong mà không biểu lộ ra, chứ không phải là không có. Ta nên thử bà chủ thêm nữa.’”

“Khi ấy, này các Tỳ khưu, nữ tỳ Kāḷī đã thức dậy còn trễ hơn nữa. Này các Tỳ khưu, khi ấy, nữ gia chủ Vedehikā nói với nữ tỳ Kāḷī rằng: ‘Này Kāḷī!’ ‘Thưa bà chủ, có việc gì ạ?’ ‘Này kia, tại sao ngươi dậy còn trễ hơn nữa?’ ‘Thưa bà chủ, không có gì đâu ạ.’ ‘Này con tỳ nữ xấu xa, không có gì mà ngươi lại dậy còn trễ hơn nữa sao?’ Rồi bà nổi giận, không vui, và thốt ra lời nói không hài lòng. Này các Tỳ khưu, khi ấy, nữ tỳ Kāḷī đã suy nghĩ như sau: ‘Thật sự là bà chủ của ta có cơn giận bên trong mà không biểu lộ ra, chứ không phải là không có. Và chính vì ta làm việc quá chu đáo nên bà chủ của ta có cơn giận bên trong mà không biểu lộ ra, chứ không phải là không có. Ta nên thử bà chủ thêm nữa.’”

“Khi ấy, này các Tỳ khưu, nữ tỳ Kāḷī đã thức dậy còn trễ hơn nữa. Này các Tỳ khưu, khi ấy, nữ gia chủ Vedehikā nói với nữ tỳ Kāḷī rằng: ‘Này Kāḷī!’ ‘Thưa bà chủ, có việc gì ạ?’ ‘Này kia, tại sao ngươi dậy trễ?’ ‘Thưa bà chủ, không có gì đâu ạ.’ ‘Này con tỳ nữ xấu xa, không có gì mà ngươi lại dậy trễ sao?’ Rồi bà nổi giận, không vui, lấy cái then cửa đánh vào đầu, làm vỡ đầu. Này các Tỳ khưu, khi ấy, nữ tỳ Kāḷī, với cái đầu bị vỡ, máu chảy ròng ròng, đã đi rêu rao với hàng xóm rằng: ‘Thưa các bà, hãy xem việc làm của người hiền hòa! Thưa các bà, hãy xem việc làm của người khiêm tốn! Thưa các bà, hãy xem việc làm của người an tịnh! Sao lại có thể chỉ vì người nữ tỳ duy nhất của mình dậy trễ mà nổi giận, không vui, lấy cái then cửa đánh vào đầu, làm vỡ đầu chứ?’”

“Khi ấy, này các Tỳ khưu, sau một thời gian, tiếng tăm xấu xa như sau đã vang lên về nữ gia chủ Vedehikā: ‘Nữ gia chủ Vedehikā dữ dằn, nữ gia chủ Vedehikā không khiêm tốn, nữ gia chủ Vedehikā không an tịnh.’”

Này các tỳ khưu, cũng thế ấy, ở đây có tỳ khưu chỉ hiền hòa, khiêm tốn, an tịnh khi chưa bị những lời nói không vừa ý xúc chạm. Này các tỳ khưu, khi tỳ khưu bị những lời nói không vừa ý xúc chạm, bấy giờ mới biết được tỳ khưu ấy là ‘hiền hòa’, mới biết được là ‘khiêm tốn’, mới biết được là ‘an tịnh’. Này các tỳ khưu, Ta không gọi là ‘dễ nói’ đối với vị tỳ khưu nào vì lý do y phục, vật thực, sàng tọa, dược phẩm trị bệnh mà trở nên dễ nói, đạt đến trạng thái dễ nói. Vì sao vậy? Này các tỳ khưu, vì khi không nhận được y phục, vật thực, sàng tọa, dược phẩm trị bệnh ấy, vị tỳ khưu ấy không còn dễ nói, không đạt đến trạng thái dễ nói nữa. Này các tỳ khưu, vị tỳ khưu nào chỉ vì tôn kính Pháp, trọng thị Pháp, quý mến Pháp, cúng dường Pháp, cung kính Pháp mà trở nên dễ nói, đạt đến trạng thái dễ nói, vị ấy Ta gọi là ‘dễ nói’. Vì vậy, này các tỳ khưu, các con phải học tập rằng: ‘Chúng ta sẽ trở nên dễ nói, sẽ đạt đến trạng thái dễ nói do vì tôn kính Pháp, trọng thị Pháp, quý mến Pháp, cúng dường Pháp, cung kính Pháp’. Này các tỳ khưu, các con phải học tập như vậy.

227. Này các tỳ khưu, có năm cách nói này mà người khác có thể dùng để nói với các con: đúng thời hay không đúng thời; đúng sự thật hay không đúng sự thật; nhu hòa hay thô lỗ; có lợi ích hay không có lợi ích; với tâm từ hay với tâm sân hận. Này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con đúng thời hay không đúng thời; này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con đúng sự thật hay không đúng sự thật; này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con nhu hòa hay thô lỗ; này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con có lợi ích hay không có lợi ích; này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con với tâm từ hay với tâm sân hận. Này các tỳ khưu, trong những trường hợp ấy, các con phải học tập như sau: ‘Tâm của chúng ta sẽ không bị biến đổi, chúng ta sẽ không thốt ra lời ác, chúng ta sẽ sống với lòng lân mẫn vì lợi ích, với tâm từ, không có sân hận bên trong. Chúng ta sẽ an trú, biến mãn người ấy với tâm câu hữu với từ, và lấy đó làm đối tượng, chúng ta sẽ an trú biến mãn toàn thể thế gian với tâm câu hữu với từ, quảng đại, vô lượng, không hận, không sân’. Này các tỳ khưu, các con phải học tập như vậy.

228. Này các tỳ khưu, ví như có người mang cuốc và giỏ đến. Người ấy nói như sau: ‘Ta sẽ làm cho đại địa này không còn là đất nữa’. Người ấy đào chỗ này, chỗ kia; rải đất chỗ này, chỗ kia; khạc nhổ chỗ này, chỗ kia; tiểu tiện chỗ này, chỗ kia, và nói: ‘Ngươi hãy trở thành không phải đất! Ngươi hãy trở thành không phải đất!’. Này các tỳ khưu, các con nghĩ thế nào, người ấy có thể làm cho đại địa này không còn là đất nữa không? Bạch Thế Tôn, không thể được. Vì sao vậy? Bạch Thế Tôn, vì đại địa này sâu dày, không thể đo lường được. Không dễ gì làm cho nó không còn là đất nữa; người ấy chỉ chuốc lấy mệt mỏi và phiền não mà thôi. Này các tỳ khưu, cũng thế ấy, có năm cách nói này mà người khác có thể dùng để nói với các con: đúng thời hay không đúng thời; đúng sự thật hay không đúng sự thật; nhu hòa hay thô lỗ; có lợi ích hay không có lợi ích; với tâm từ hay với tâm sân hận. Này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con đúng thời hay không đúng thời; này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con đúng sự thật hay không đúng sự thật; này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con nhu hòa hay thô lỗ; này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con có lợi ích hay không có lợi ích; này các tỳ khưu, người khác có thể nói với các con với tâm từ hay với tâm sân hận. Này các tỳ khưu, trong những trường hợp ấy, các con phải học tập như sau: ‘Tâm của chúng ta sẽ không bị biến đổi, chúng ta sẽ không thốt ra lời ác, chúng ta sẽ sống với lòng lân mẫn vì lợi ích, với tâm từ, không có sân hận bên trong. Chúng ta sẽ an trú, biến mãn người ấy với tâm câu hữu với từ, và lấy đó làm đối tượng, chúng ta sẽ an trú biến mãn toàn thể thế gian với tâm như đất, quảng đại, vô lượng, không hận, không sân’. Này các tỳ khưu, các con phải học tập như vậy.

229. “Này các Tỳ khưu, ví như có người đàn ông mang theo thuốc nhuộm màu cánh kiến, hoặc màu vàng nghệ, hoặc màu xanh, hoặc màu đỏ thẫm đến. Người ấy nói như vầy: ‘Tôi sẽ vẽ hình sắc, tôi sẽ làm cho hình sắc hiện ra ở trong hư không này.’ Này các Tỳ khưu, các ông nghĩ thế nào? Người đàn ông ấy có thể vẽ hình sắc, có thể làm cho hình sắc hiện ra ở trong hư không này không?” “Bạch Thế Tôn, điều ấy không thể được.” “Vì sao vậy?” “Bạch Thế Tôn, vì hư không này là vô sắc, không thể chỉ bày. Ở đó, không dễ gì vẽ được hình sắc, không dễ gì làm cho hình sắc hiện ra. Người đàn ông ấy sẽ chỉ chuốc lấy mệt mỏi và phiền não.” “Này các Tỳ khưu, cũng vậy, có năm lối nói này mà những người khác có thể dùng để nói với các ông, đúng thời hay không đúng thời... (v.v.)... ‘... và chúng ta sẽ an trú, biến mãn khắp toàn thể thế gian cùng với đối tượng ấy bằng tâm ví như hư không, quảng đại, vô lượng, vô biên, không sân hận, không phiền não.’ Này các Tỳ khưu, các ông phải học tập như vậy.

230. “Này các Tỳ khưu, ví như có người đàn ông mang theo một bó đuốc cỏ đang cháy rực đến. Người ấy nói như vầy: ‘Ta sẽ dùng bó đuốc cỏ đang cháy rực này để hâm nóng, để làm cho sông Hằng sôi lên.’ Này các Tỳ khưu, các ông nghĩ thế nào? Người đàn ông ấy có thể dùng bó đuốc cỏ đang cháy rực để hâm nóng, để làm cho sông Hằng sôi lên không?” “Bạch Thế Tôn, điều ấy không thể được.” “Vì sao vậy?” “Bạch Thế Tôn, vì sông Hằng sâu thẳm và không thể đo lường được. Không dễ gì dùng một bó đuốc cỏ đang cháy rực để hâm nóng, để làm cho nó sôi lên. Người đàn ông ấy sẽ chỉ chuốc lấy mệt mỏi và phiền não.” “Này các Tỳ khưu, cũng vậy, có năm lối nói này mà những người khác có thể dùng để nói với các ông, đúng thời hay không đúng thời... (v.v.)... ‘... và chúng ta sẽ an trú, biến mãn khắp toàn thể thế gian cùng với đối tượng ấy bằng tâm ví như sông Hằng, quảng đại, vô lượng, vô biên, không sân hận, không phiền não.’ Này các Tỳ khưu, các ông phải học tập như vậy.

231. “Này các Tỳ khưu, ví như có một cái túi da mèo đã được thuộc kỹ, thuộc rất kỹ, thuộc cực kỳ kỹ, mềm mại, mịn như bông gòn, không phát ra tiếng sột soạt, không phát ra tiếng sột sột. Rồi có người đàn ông mang theo một khúc cây hoặc một mảnh sành đến. Người ấy nói như vầy: ‘Ta sẽ dùng khúc cây hoặc mảnh sành này để làm cho cái túi da mèo đã được thuộc kỹ, thuộc rất kỹ, thuộc cực kỳ kỹ, mềm mại, mịn như bông gòn, không phát ra tiếng sột soạt, không phát ra tiếng sột sột này phải kêu lên sột soạt, phải kêu lên sột sột.’ Này các Tỳ khưu, các ông nghĩ thế nào? Người đàn ông ấy có thể dùng khúc cây hoặc mảnh sành để làm cho cái túi da mèo kia đã được thuộc kỹ, thuộc rất kỹ, thuộc cực kỳ kỹ, mềm mại, mịn như bông gòn, không phát ra tiếng sột soạt, không phát ra tiếng sột sột kêu lên sột soạt, kêu lên sột sột không?” “Bạch Thế Tôn, điều ấy không thể được.” “Vì sao vậy?” “Bạch Thế Tôn, vì cái túi da mèo kia đã được thuộc kỹ, thuộc rất kỹ, thuộc cực kỳ kỹ, mềm mại, mịn như bông gòn, không phát ra tiếng sột soạt, không phát ra tiếng sột sột. Không dễ gì dùng khúc cây hoặc mảnh sành để làm cho nó kêu lên sột soạt, kêu lên sột sột. Người đàn ông ấy sẽ chỉ chuốc lấy mệt mỏi và phiền não.” “Này các Tỳ khưu, cũng vậy, có năm lối nói này mà những người khác có thể dùng để nói với các ông: đúng thời hay không đúng thời; đúng sự thật hay không đúng sự thật; lời nói nhu hòa hay lời nói thô lỗ; lời nói có lợi ích hay lời nói không có lợi ích; nói với tâm từ hay với nội tâm sân hận. Này các Tỳ khưu, những người khác có thể nói với các ông đúng thời hay không đúng thời; này các Tỳ khưu, những người khác có thể nói với các ông đúng sự thật hay không đúng sự thật; này các Tỳ khưu, những người khác có thể nói với các ông lời nói nhu hòa hay lời nói thô lỗ; này các Tỳ khưu, những người khác có thể nói với các ông lời nói có lợi ích hay lời nói không có lợi ích; này các Tỳ khưu, những người khác có thể nói với các ông với tâm từ hay với nội tâm sân hận. Này các Tỳ khưu, ngay cả trong những trường hợp ấy, các ông phải học tập như vầy: ‘Tâm của chúng ta sẽ không bị biến đổi, chúng ta sẽ không thốt ra lời ác độc, chúng ta sẽ an trú với lòng lân mẫn vì lợi ích, với tâm từ, không có nội tâm sân hận. Chúng ta sẽ an trú, biến mãn người ấy bằng tâm câu hữu với từ; và bắt đầu với đối tượng ấy, chúng ta sẽ an trú, biến mãn khắp toàn thể thế gian bằng tâm ví như túi da mèo, quảng đại, vô lượng, vô biên, không sân hận, không phiền não.’ Này các Tỳ khưu, các ông phải học tập như vậy.

232. “Này các Tỳ khưu, cho dù những tên cướp đê tiện dùng cưa có hai tay cầm để cưa xẻ từng chân tay, ngay cả trong trường hợp ấy, nếu ai để tâm sân hận khởi lên, người ấy không phải là người thực hành giáo huấn của ta. Này các Tỳ khưu, ngay cả trong trường hợp ấy, các ông phải học tập như vầy: ‘Tâm của chúng ta sẽ không bị biến đổi, chúng ta sẽ không thốt ra lời ác độc, chúng ta sẽ an trú với lòng lân mẫn vì lợi ích, với tâm từ, không có nội tâm sân hận. Chúng ta sẽ an trú, biến mãn người ấy bằng tâm câu hữu với từ; và bắt đầu với đối tượng ấy, chúng ta sẽ an trú, biến mãn khắp toàn thể thế gian bằng tâm câu hữu với từ, quảng đại, vô lượng, vô biên, không sân hận, không phiền não.’ Này các Tỳ khưu, các ông phải học tập như vậy.

233. “Này các tỳ khưu, các ngươi hãy thường xuyên tác ý về lời giáo huấn ví dụ cái cưa này. Này các tỳ khưu, các ngươi có thấy con đường ngôn ngữ nào, dù vi tế hay thô thiển, mà các ngươi không thể kham nhẫn chăng?” “Bạch Thế Tôn, không có điều ấy.” “Vì vậy, này các tỳ khưu, các ngươi hãy thường xuyên tác ý về lời giáo huấn ví dụ cái cưa này. Điều ấy sẽ đem lại lợi ích và hạnh phúc cho các ngươi trong một thời gian dài.”

Thế Tôn đã thuyết giảng điều này. Các tỳ khưu ấy đã hoan hỷ, tín thọ lời dạy của Thế Tôn.

Kinh Ví Dụ Cái Cưa, phần thứ nhất, đã kết thúc.