Bản dịch
MIL 6.2.6 — CÂU HỎI VỀ VẬT SANH RA DO NGHIỆP
6. Kammajādipañha
VÀ KHÔNG SANH RA DO NGHIỆP
BJT 1“Thưa ngài Nāgasena, ở đây những cái nào là sanh ra do nghiệp, những cái nào là sanh ra do nhân, những cái nào sanh ra do mùa tiết, những cái nào không sanh ra do nghiệp, không sanh ra do nhân, không sanh ra do mùa tiết?”
BJT 2“Tâu đại vương, những chúng sanh nào có suy tư, tất cả các hạng ấy là sanh ra do nghiệp. Lửa và tất cả các thứ được sanh ra từ hạt giống là sanh ra do nhân. Trái đất, núi, nước, và gió, tất cả các thứ ấy là sanh ra do mùa tiết. Hư không và Niết Bàn, đây là hai thứ không sanh ra do nghiệp, không sanh ra do nhân, không sanh ra do mùa tiết. Tâu đại vương, hơn nữa Niết Bàn không nên được nói là ‘sanh ra do nghiệp,’ ‘sanh ra do nhân,’ ‘sanh ra do mùa tiết,’ ‘được sanh lên,’ hoặc là ‘không được sanh lên,’ hoặc là ‘sẽ được làm cho sanh lên,’ hoặc là ‘quá khứ,’ hoặc là ‘hiện tại,’ hoặc là ‘vị lai,’ hoặc là ‘được nhận thức bởi mắt,’ hoặc là ‘được nhận thức bởi tai,’ hoặc là ‘được nhận thức bởi mũi,’ hoặc là ‘được nhận thức bởi lưỡi,’ hoặc là ‘được nhận thức bởi thân.’ Tâu đại vương, Niết Bàn là được nhận thức bởi ý, vị đệ tử của bậc Thánh thực hành đúng đắn nhìn thấy Niết Bàn với tâm ý trong sạch.”
BJT 3“Thưa ngài Nāgasena, câu hỏi thú vị đã khéo được giải quyết, sự không còn nghi ngờ đã được xác định, sự phân vân đã được chặt đứt, ngài đã tiến đến vị thế cao quý và ưu tú trong số các vị có đồ chúng.”
Câu hỏi về vật sanh ra do nghiệp
và không sanh ra do nghiệp là thứ sáu.
Bản dịch: Bhikkhu Indacanda
Translated by Bhikkhu Indacanda, 2011. Based on the Buddha Jayanthi edition of the Pali canon, as corrected by Bhikkhu Indacanda. Full text, translation, and notes are available at the translator’s website: http://tamtangpaliviet.net/. Used by kind permission of the translator. Prepared for SuttaCentral by Bhikkhu Sujato.
Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Anh: Bản dịch AI (OpenTipitaka) · Việt: Bản dịch AI (OpenTipitaka)
6. ‘‘Bhante nāgasena, katame ettha kammajā, katame hetujā, katame utujā, katame na kammajā, na hetujā, na utujā’’ti? ‘‘Ye keci, mahārāja, sattā sacetanā, sabbe te kammajā; aggi ca sabbāni ca bījajātāni hetujāni; pathavī ca pabbatā ca udakañca vāto ca, sabbe te utujā; ākāso ca nibbānañca ime dve akammajā ahetujā anutujā. Nibbānaṃ pana, mahārāja, na vattabbaṃ kammajanti vā hetujanti vā utujanti vā uppannanti vā anuppannanti vā uppādanīyanti vā atītanti vā anāgatanti vā paccuppannanti vā cakkhuviññeyyanti vā sotaviññeyyanti vā ghānaviññeyyanti vā jivhāviññeyyanti vā kāyaviññeyyanti vā, api ca, mahārāja, manoviññeyyaṃ nibbānaṃ, yaṃ so sammāpaṭipanno ariyasāvako visuddhena ñāṇena passatī’’ti. ‘‘Ramaṇīyo, bhante nāgasena, pañho suvinicchito nissaṃsayo ekantagato, vimati uppacchinnā, tvaṃ gaṇivarapavaramāsajjā’’ti.
6. “Venerable Nāgasena, which things here are born of kamma, which are born of cause, which are born of season, and which are not born of kamma, not born of cause, and not born of season?” “Great king, whatever beings possess volition, all are born of kamma. Fire and all kinds of seeds are born of cause. The earth, mountains, water, and wind—all these are born of season. Space and Nibbāna—these two are not born of kamma, not born of cause, and not born of season. Moreover, great king, Nibbāna cannot be said to be born of kamma, or born of cause, or born of season; nor can it be said to be arisen, unarisen, or producible; nor past, future, or present; nor cognizable by the eye, ear, nose, tongue, or body. And yet, great king, Nibbāna is cognizable by the mind; the noble disciple who is practicing rightly sees it with purified knowledge.” “Delightful, Venerable Nāgasena! The question has been well decided, is free from doubt, and has been brought to a definite conclusion. Having approached you, the best and most excellent of teachers, my uncertainty has been cut off.”
6. – Thưa Đại đức Nāgasena, trong các pháp này, những pháp nào do nghiệp sanh, những pháp nào do nhân sanh, những pháp nào do thời tiết sanh, và những pháp nào không do nghiệp sanh, không do nhân sanh, không do thời tiết sanh? – Tâu Đại vương, tất cả chúng sanh nào có tâm, tất cả chúng đều do nghiệp sanh. Lửa và tất cả các loại hạt giống là do nhân sanh. Đất, núi, nước, và gió, tất cả chúng đều do thời tiết sanh. Hư không và Niết-bàn, hai pháp này không do nghiệp sanh, không do nhân sanh, không do thời tiết sanh. Hơn nữa, tâu Đại vương, không thể nói Niết-bàn là do nghiệp sanh, hay do nhân sanh, hay do thời tiết sanh; là đã sanh, hay chưa sanh, hay sẽ sanh; là quá khứ, hay vị lai, hay hiện tại; là đối tượng được nhận biết bởi nhãn thức, hay nhĩ thức, hay tỷ thức, hay thiệt thức, hay thân thức. Tuy nhiên, tâu Đại vương, Niết-bàn là đối tượng được nhận biết bởi ý thức, mà vị Thánh đệ tử đã thực hành chân chánh thấy được bằng trí tuệ thanh tịnh. – Thưa Đại đức Nāgasena, câu hỏi thật thú vị, được giải quyết thật khéo léo, không còn nghi ngờ, đã đi đến kết luận chắc chắn. Mọi hoài nghi đã được đoạn trừ, nhờ con được gặp ngài, bậc tối thắng giữa các vị tôn sư.
Kammajādipañho chaṭṭho.
The Sixth Question on What Is Born of Kamma and So Forth.
Câu hỏi thứ sáu về những gì do nghiệp sanh, v.v... (kết thúc).