10. Kinh Thứ Hai Về Đoạn Tận Tất Cả Thủ

62. – Này các tỳ khưu, Ta sẽ giảng cho các vị về pháp đoạn tận tất cả thủ. Hãy lắng nghe. Và này các tỳ khưu, thế nào là pháp đoạn tận tất cả thủ?

– Này các tỳ khưu, các vị nghĩ thế nào, con mắt là thường hay vô thường?

– Vô thường, bạch ngài.

– Cái gì vô thường là khổ hay lạc?

– Khổ, bạch ngài.

– Cái gì vô thường, khổ, có bản chất biến hoại, có đáng để xem xét rằng: ‘Cái này là của tôi, cái này là tôi, cái này là tự ngã của tôi’ không?

– Thưa không, bạch ngài.

– Các sắc... v.v... nhãn thức là thường hay vô thường?

– Vô thường, bạch ngài... v.v...

“Nhãn xúc là thường hay vô thường?”

“Bạch Thế Tôn, là vô thường.” ...v.v...

“Và cảm thọ nào khởi lên do duyên nhãn xúc, hoặc lạc, hoặc khổ, hoặc không khổ không lạc, cảm thọ ấy là thường hay vô thường?”

“Bạch Thế Tôn, là vô thường.” ...v.v...

“Tai... mũi... lưỡi... thân... ý... các pháp... ý thức... ý xúc... và cảm thọ nào khởi lên do duyên ý xúc, hoặc lạc, hoặc khổ, hoặc không khổ không lạc, cảm thọ ấy là thường hay vô thường?”

“Bạch Thế Tôn, là vô thường.”

“Cái gì vô thường là khổ hay lạc?”

“Bạch Thế Tôn, là khổ.”

“Cái gì vô thường, khổ, chịu sự biến hoại, có hợp lý chăng khi cho rằng: ‘Cái này là của tôi, cái này là tôi, cái này là tự ngã của tôi’?”

“Bạch Thế Tôn, không hợp lý.”

“Này các Tỷ kheo, khi thấy như vậy, vị Thánh đệ tử có học nhàm chán đối với mắt, nhàm chán đối với các sắc, nhàm chán đối với nhãn thức, nhàm chán đối với nhãn xúc. Và cảm thọ nào khởi lên do duyên nhãn xúc, hoặc lạc, hoặc khổ, hoặc không khổ không lạc, vị ấy cũng nhàm chán đối với cảm thọ ấy...v.v... nhàm chán đối với lưỡi, nhàm chán đối với các vị, nhàm chán đối với thiệt thức, nhàm chán đối với thiệt xúc, và cảm thọ nào khởi lên do duyên thiệt xúc...v.v... nhàm chán đối với ý, nhàm chán đối với các pháp, nhàm chán đối với ý thức, nhàm chán đối với ý xúc. Và cảm thọ nào khởi lên do duyên ý xúc, hoặc lạc, hoặc khổ, hoặc không khổ không lạc, vị ấy cũng nhàm chán đối với cảm thọ ấy. Do nhàm chán nên ly tham; do ly tham nên được giải thoát; trong sự giải thoát, khởi lên trí tuệ: ‘Đã được giải thoát’. Vị ấy biết rõ: ‘Sanh đã tận, phạm hạnh đã thành, việc cần làm đã làm, không còn trở lui trạng thái này nữa’. Này các Tỷ kheo, đây là pháp đưa đến sự đoạn tận tất cả chấp thủ.” (Kinh thứ mười).

Phẩm Vô Minh, thứ sáu.

Hai kinh Vô Minh, Kiết Sử, hai kinh về Lậu Hoặc; Hai kinh khác về Tùy Miên, hai kinh về Liễu Tri, và kinh Đoạn Tận; Do đó được gọi là một phẩm.