- Saṁyutta Nikāya 12.48
- 5. Gahapativagga
Lokāyatikasutta
Sāvatthiyaṁ viharati.
Atha kho lokāyatiko brāhmaṇo yena bhagavā …pe… ekamantaṁ nisinno kho lokāyatiko brāhmaṇo bhagavantaṁ etadavoca:
Bản dịch
SN 12.48 — Kinh Thế Tục Luận
Lokāyatikasutta
Vi-n 1 Trú ở Sāvatthī.
Vi-n 2 Rồi một Bà-la-môn thuộc phái Thuận Thế đi đến Thế Tôn…
Ngồi xuống một bên, vị Bà-la-môn thuộc phái Thuận Thế bạch Thế Tôn:
Vi-n 3 —Thưa Tôn giả Gotama, có phải tất cả đều có?
—Này Bà-la-môn, tất cả đều có, là chấp kiến thứ nhất của thế gian.
Vi-n 4 —Thưa Tôn giả Gotama, có phải tất cả đều không có?
—Tất cả đều không có, này Bà-la-môn, là chấp kiến thứ hai của thế gian.
Vi-n 5 —Thưa Tôn giả Gotama, có phải tất cả đều là một?
—Tất cả đều là một, này Bà-la-môn, là chấp kiến thứ ba của thế gian.
Vi-n 6 —Thưa Tôn giả Gotama, có phải tất cả đều là nhiều?
—Tất cả đều là nhiều, này Bà-la-môn, là chấp kiến thứ tư của thế gian.
Này Bà-la-môn, từ bỏ hai cực đoan ấy, Như Lai thuyết pháp theo con đường trung đạo.
Vi-n 7 Do duyên vô minh nên có hành. Do duyên hành nên có thức… Như vậy là sự tập khởi của toàn bộ khổ uẩn này.
Do sự ly tham, đoạn diệt vô minh một cách hoàn toàn nên hành diệt. Do hành diệt nên thức diệt… Như vậy là sự đoạn diệt của toàn bộ khổ uẩn này.
Vi-n 8 Khi nghe nói vậy, vị Bà-la-môn thuộc phái Thuận Thế bạch Thế Tôn:
—Thật là vi diệu, thưa Tôn giả Gotama!… con xin trọn đời quy ngưỡng.
Bản dịch: Thích Minh Châu
Bộ kinh đã được Hòa thượng Thích Minh Châu dịch sang Việt ngữ và Thiền viện Vạn Hạnh phát hành trong đầu thập niên 1980. Sau đó, trong chương trình phiên dịch và ấn hành Ðại tạng kinh Việt Nam, bộ kinh được tái bản năm 1993 và có số thứ tự từ 12 đến 16. Prepared for SuttaCentral by Ayya Vimala.
Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Anh: Bhikkhu Sujato · Việt: Bản dịch AI (OpenTipitaka)
- Linked Discourses 12.48
- 5. Householders
A Cosmologist
At Sāvatthī.
Then a brahmin cosmologist went up to the Buddha … Seated to one side he said to the Buddha:
48. Tại Sāvatthī. Rồi vị Bà-la-môn theo phái Thuận Thế đi đến chỗ Thế Tôn... Sau khi ngồi xuống một bên, vị Bà-la-môn theo phái Thuận Thế ấy bạch với Thế Tôn rằng:
“Kiṁ nu kho, bho gotama, sabbamatthī”ti?
“‘Sabbamatthī’ti kho, brāhmaṇa, jeṭṭhametaṁ lokāyataṁ”.
“Worthy Gotama, does all exist?”
“‘All exists’: this is the oldest cosmology, brahmin.”
“Thưa Tôn giả Gotama, có phải tất cả đều hiện hữu không?” “Này Bà-la-môn, ‘tất cả đều hiện hữu’ là quan điểm Thuận Thế đầu tiên.”
“Kiṁ pana, bho gotama, sabbaṁ natthī”ti?
“‘Sabbaṁ natthī’ti kho, brāhmaṇa, dutiyametaṁ lokāyataṁ”.
“Then does all not exist?”
“‘All does not exist’: this is the second cosmology.”
“Vậy thì, thưa Tôn giả Gotama, có phải tất cả đều không hiện hữu không?” “Này Bà-la-môn, ‘tất cả đều không hiện hữu’ là quan điểm Thuận Thế thứ hai.”
“Kiṁ nu kho, bho gotama, sabbamekattan”ti?
“‘Sabbamekattan’ti kho, brāhmaṇa, tatiyametaṁ lokāyataṁ”.
“Well, is all oneness?”
“‘All is oneness’: this is the third cosmology.”
“Thưa Tôn giả Gotama, có phải tất cả là một không?” “Này Bà-la-môn, ‘tất cả là một’ là quan điểm Thuận Thế thứ ba.”
“Kiṁ pana, bho gotama, sabbaṁ puthuttan”ti?
“‘Sabbaṁ puthuttan’ti kho, brāhmaṇa, catutthametaṁ lokāyataṁ.
“Then is all expansiveness?”
“‘All is expansiveness’: this is the fourth cosmology.
“Vậy thì, thưa Tôn giả Gotama, có phải tất cả là khác biệt không?” “Này Bà-la-môn, ‘tất cả là khác biệt’ là quan điểm Thuận Thế thứ tư.”
Ete te, brāhmaṇa, ubho ante anupagamma majjhena tathāgato dhammaṁ deseti: ‘avijjāpaccayā saṅkhārā;
saṅkhārapaccayā viññāṇaṁ …pe… evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti. Avijjāya tveva asesavirāganirodhā saṅkhāranirodho; saṅkhāranirodhā viññāṇanirodho …pe… evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī’”ti.
Avoiding these two extremes, the Realized One teaches by the middle way: ‘Ignorance is a requirement for choices.
Choices are a requirement for consciousness. … That is how this entire mass of suffering originates. When ignorance fades away and ceases no residue left behind, choices cease. When choices cease, consciousness ceases. … That is how this entire mass of suffering ceases.’”
“Này Bà-la-môn, không đi đến hai cực đoan ấy, Như Lai thuyết pháp theo trung đạo: ‘Do duyên vô minh, có các hành; do duyên các hành, có thức... Cứ như vậy, toàn bộ khối khổ này tập khởi. Nhưng do sự đoạn diệt và ly tham không còn tàn dư của chính vô minh ấy, các hành diệt; do các hành diệt, thức diệt... Cứ như vậy, toàn bộ khối khổ này đoạn diệt.’”
Evaṁ vutte, lokāyatiko brāhmaṇo bhagavantaṁ etadavoca: “abhikkantaṁ, bho gotama …pe… ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.
Aṭṭhamaṁ.
When he said this, the brahmin cosmologist said to the Buddha, “Excellent, worthy Gotama! Excellent! … From this day forth, may the worthy Gotama remember me as a lay follower who has gone for refuge for life.”
Khi được nói như vậy, vị Bà-la-môn theo phái Thuận Thế bạch với Thế Tôn rằng: “Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama!... Kể từ hôm nay, mong Tôn giả Gotama ghi nhận con là người cận sự nam đã quy y trọn đời.” Kinh thứ tám.