8. Kinh Naḷakapāna

166. Tôi đã nghe như vầy. Một thời, Thế Tôn trú ở giữa dân chúng Kosala, tại Naḷakapāna, trong khu rừng Palāsa. Vào lúc ấy, có nhiều vị thiện gia nam tử nổi tiếng, rất nổi tiếng đã vì Thế Tôn mà có đức tin xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Đó là Tôn giả Anuruddha, Tôn giả Bhaddiya, Tôn giả Kimila, Tôn giả Bhagu, Tôn giả Koṇḍañña, Tôn giả Revata, Tôn giả Ānanda, và những vị thiện gia nam tử nổi tiếng, rất nổi tiếng khác. Vào lúc ấy, Thế Tôn đang ngồi ngoài trời, được hội chúng Tỳ khưu vây quanh. Bấy giờ, Thế Tôn nhân các vị thiện gia nam tử ấy mà gọi các Tỳ khưu: “Này các Tỳ khưu, những thiện gia nam tử đã vì Ta mà có đức tin xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình, này các Tỳ khưu, các Tỳ khưu ấy có hoan hỷ trong phạm hạnh không?” Khi được nói vậy, các Tỳ khưu ấy đã giữ im lặng. Lần thứ hai, Thế Tôn nhân các vị thiện gia nam tử ấy mà gọi các Tỳ khưu: “Này các Tỳ khưu, những thiện gia nam tử đã vì Ta mà có đức tin xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình, này các Tỳ khưu, các Tỳ khưu ấy có hoan hỷ trong phạm hạnh không?” Lần thứ hai, các Tỳ khưu ấy cũng đã giữ im lặng. Lần thứ ba, Thế Tôn nhân các vị thiện gia nam tử ấy mà gọi các Tỳ khưu: “Này các Tỳ khưu, những thiện gia nam tử đã vì Ta mà có đức tin xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình, này các Tỳ khưu, các Tỳ khưu ấy có hoan hỷ trong phạm hạnh không?” Lần thứ ba, các Tỳ khưu ấy cũng đã giữ im lặng.

167. Bấy giờ, Thế Tôn khởi lên suy nghĩ này: “Ta hãy hỏi các vị thiện gia nam tử ấy!” Bấy giờ, Thế Tôn gọi Tôn giả Anuruddha: “Này các Anuruddha, các ông có hoan hỷ trong phạm hạnh không?” “Bạch Thế Tôn, chắc chắn chúng con hoan hỷ trong phạm hạnh.” “Lành thay, lành thay, này các Anuruddha! Này các Anuruddha, điều này là thích hợp cho các ông, những thiện gia nam tử đã do đức tin xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình, là các ông nên hoan hỷ trong phạm hạnh. Này các Anuruddha, các ông đang ở trong tuổi thanh xuân tốt đẹp, trong giai đoạn đầu của cuộc đời, với mái tóc đen nhánh, đáng lẽ các ông có thể hưởng thụ các dục lạc; nhưng này các Anuruddha, các ông dù đang ở trong tuổi thanh xuân tốt đẹp, trong giai đoạn đầu của cuộc đời, với mái tóc đen nhánh, đã xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Và này các Anuruddha, các ông đã xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình không phải do bị vua ép buộc, không phải do bị trộm cướp ép buộc, không phải do mắc nợ, không phải do sợ hãi, không phải do mất phương tiện sinh sống. Mà trái lại, (nghĩ rằng): ‘Ta bị chìm đắm trong sanh, già, chết, sầu, bi, khổ, ưu, não; ta bị chìm đắm trong đau khổ, bị đau khổ chinh phục. Mong rằng sự chấm dứt toàn bộ khối đau khổ này có thể được biết đến.’ Này các Anuruddha, có phải các ông đã do đức tin mà xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình như vậy không?” “Bạch Thế Tôn, đúng vậy.” “Và này các Anuruddha, vị thiện gia nam tử đã xuất gia như vậy thì cần phải làm gì? Này các Anuruddha, nếu không chứng đắc được hỷ lạc do ly dục, ly các pháp bất thiện, hoặc một trạng thái khác an tịnh hơn thế nữa, thì tham dục cũng chiếm đoạt và an trú trong tâm của vị ấy, sân hận cũng chiếm đoạt và an trú trong tâm của vị ấy, hôn trầm và thụy miên cũng chiếm đoạt và an trú trong tâm của vị ấy, trạo cử và hối quá cũng chiếm đoạt và an trú trong tâm của vị ấy, hoài nghi cũng chiếm đoạt và an trú trong tâm của vị ấy, bất mãn cũng chiếm đoạt và an trú trong tâm của vị ấy, biếng nhác cũng chiếm đoạt và an trú trong tâm của vị ấy. Này các Anuruddha, nếu không chứng đắc được hỷ lạc do ly dục, ly các pháp bất thiện, hoặc một trạng thái khác an tịnh hơn thế nữa.”

168. Này các Anuruddha, các ông nghĩ thế nào về Ta: ‘Những lậu hoặc nào làm ô nhiễm, đưa đến tái sanh, có phiền nhiệt, có quả khổ, đưa đến sanh, già, chết trong tương lai, những lậu hoặc ấy Như Lai chưa đoạn tận; vì thế, Như Lai sau khi thẩm xét, thọ dụng một số điều; sau khi thẩm xét, kham nhẫn một số điều; sau khi thẩm xét, tránh né một số điều; sau khi thẩm xét, loại trừ một số điều’?”. “Bạch Thế Tôn, chúng con không nghĩ về Thế Tôn như vầy: ‘Những lậu hoặc nào làm ô nhiễm, đưa đến tái sanh, có phiền nhiệt, có quả khổ, đưa đến sanh, già, chết trong tương lai, những lậu hoặc ấy Như Lai chưa đoạn tận; vì thế, Như Lai sau khi thẩm xét, thọ dụng một số điều; sau khi thẩm xét, kham nhẫn một số điều; sau khi thẩm xét, tránh né một số điều; sau khi thẩm xét, loại trừ một số điều’. Bạch Thế Tôn, chúng con nghĩ về Thế Tôn như vầy: ‘Những lậu hoặc nào làm ô nhiễm, đưa đến tái sanh, có phiền nhiệt, có quả khổ, đưa đến sanh, già, chết trong tương lai, những lậu hoặc ấy Như Lai đã đoạn tận; vì thế, Như Lai sau khi thẩm xét, thọ dụng một số điều; sau khi thẩm xét, kham nhẫn một số điều; sau khi thẩm xét, tránh né một số điều; sau khi thẩm xét, loại trừ một số điều’”. “Lành thay, lành thay, này các Anuruddha! Này các Anuruddha, đối với Như Lai, những lậu hoặc nào làm ô nhiễm, đưa đến tái sanh, có phiền nhiệt, có quả khổ, đưa đến sanh, già, chết trong tương lai, những lậu hoặc ấy đã được đoạn tận, đã bị nhổ tận gốc, đã được làm như thân cây thốt nốt, đã được làm cho không hiện hữu, có pháp không sanh khởi lại trong tương lai. Này các Anuruddha, ví như cây thốt nốt bị chặt ngọn thì không thể mọc lại được; cũng vậy, này các Anuruddha, đối với Như Lai, những lậu hoặc nào làm ô nhiễm, đưa đến tái sanh, có phiền nhiệt, có quả khổ, đưa đến sanh, già, chết trong tương lai, những lậu hoặc ấy đã được đoạn tận, đã bị nhổ tận gốc, đã được làm như thân cây thốt nốt, đã được làm cho không hiện hữu, có pháp không sanh khởi lại trong tương lai; vì thế, Như Lai sau khi thẩm xét, thọ dụng một số điều; sau khi thẩm xét, kham nhẫn một số điều; sau khi thẩm xét, tránh né một số điều; sau khi thẩm xét, loại trừ một số điều.

Này các Anuruddha, các ông nghĩ thế nào, thấy được lợi ích gì mà Như Lai tuyên bố về sự tái sanh của các vị đệ tử đã quá vãng, đã mệnh chung: ‘Vị kia đã sanh ở nơi kia; vị nọ đã sanh ở nơi nọ’?”. “Bạch Thế Tôn, các pháp của chúng con có Thế Tôn là gốc rễ, có Thế Tôn là người dẫn dắt, có Thế Tôn là nơi nương tựa. Lành thay, bạch Thế Tôn, mong rằng ý nghĩa của lời nói này sẽ được chính Thế Tôn giải thích. Sau khi nghe từ Thế Tôn, các Tỳ khưu sẽ ghi nhớ”. “Này các Anuruddha, Như Lai không tuyên bố về sự tái sanh của các vị đệ tử đã quá vãng, đã mệnh chung: ‘Vị kia đã sanh ở nơi kia, vị nọ đã sanh ở nơi nọ’ vì mục đích lừa dối dân chúng, không vì mục đích tâng bốc dân chúng, không vì lợi ích của lợi lộc, cung kính, danh tiếng, không phải vì nghĩ rằng: ‘Mong rằng mọi người sẽ biết đến ta như vậy’. Nhưng này các Anuruddha, có những thiện gia nam tử có đức tin, có niềm vui lớn, có sự hân hoan lớn. Khi nghe điều đó, họ hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, điều đó sẽ đem lại lợi ích và hạnh phúc lâu dài cho họ.

169. Này các Anuruddha, ở đây, một Tỳ khưu nghe rằng: ‘Tỳ khưu tên là... đã mệnh chung; vị ấy đã được Thế Tôn tuyên bố: đã an trú trong chánh trí’. Vị Tôn giả ấy có thể đã được vị này tận mắt thấy, hoặc đã được nghe kể lại rằng: ‘Vị Tôn giả ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, đã có trí tuệ như vậy, đã có cách an trú như vậy, đã có sự giải thoát như vậy’. Vị ấy, trong khi tưởng niệm đến tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, liền hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là một sự an trú thoải mái cho Tỳ khưu.

Này các Anuruddha, ở đây, một Tỳ khưu nghe rằng: ‘Tỳ khưu tên là... đã mệnh chung; vị ấy đã được Thế Tôn tuyên bố: do sự đoạn tận năm hạ phần kiết sử, vị ấy là một vị hóa sanh, sẽ nhập Niết-bàn ở đó, có pháp không trở lại từ cõi đó’. Vị Tôn giả ấy có thể đã được vị này tận mắt thấy, hoặc đã được nghe kể lại rằng: ‘Vị Tôn giả ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy... trí tuệ... cách an trú... đã có sự giải thoát như vậy’. Vị ấy, trong khi tưởng niệm đến tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, liền hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là một sự an trú thoải mái cho Tỳ khưu.

Này các Anuruddha, ở đây, vị tỳ khưu nghe: ‘Vị tỳ khưu tên là như vậy đã mệnh chung; vị ấy đã được Đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ ba kiết sử, do sự làm cho tham, sân, si được muội lược, vị ấy là bậc Nhất Lai, chỉ trở lại thế gian này một lần nữa rồi sẽ chấm dứt khổ đau.’ Và vị tôn giả ấy đã được vị này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị tôn giả ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, ... đã có tuệ như vậy, ... đã có sự an trú như vậy, ... đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tùy niệm về tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị tỳ khưu.

Này các Anuruddha, ở đây, vị tỳ khưu nghe: ‘Vị tỳ khưu tên là như vậy đã mệnh chung; vị ấy đã được Đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ ba kiết sử, vị ấy là bậc Dự Lưu, không còn bị rơi vào đọa xứ, chắc chắn, hướng đến sự giác ngộ.’ Và vị tôn giả ấy đã được vị này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị tôn giả ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, ... đã có tuệ như vậy, ... đã có sự an trú như vậy, ... đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tùy niệm về tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị tỳ khưu.

170. Này các Anuruddha, ở đây, vị tỳ khưu ni nghe: ‘Vị tỳ khưu ni tên là như vậy đã mệnh chung; vị ấy đã được Đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Vị ấy đã an trú vào chánh trí.’ Và vị sư tỷ ấy đã được vị này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị sư tỷ ấy đã có giới hạnh như vậy, vị sư tỷ ấy đã có pháp như vậy, vị sư tỷ ấy đã có tuệ như vậy, vị sư tỷ ấy đã có sự an trú như vậy, vị sư tỷ ấy đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tùy niệm về tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị tỳ khưu ni.

Này các Anuruddha, ở đây, vị tỳ khưu ni nghe: ‘Vị tỳ khưu ni tên là như vậy đã mệnh chung; vị ấy đã được Đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ năm hạ phần kiết sử, vị ấy là bậc hóa sanh, sẽ nhập Niết-bàn ở tại nơi ấy, không còn trở lại từ thế giới ấy.’ Và vị sư tỷ ấy đã được vị này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị sư tỷ ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, ... đã có tuệ như vậy, ... đã có sự an trú như vậy, ... đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tùy niệm về tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị tỳ khưu ni.

Này các Anuruddha, ở đây, vị tỳ khưu ni nghe: ‘Vị tỳ khưu ni tên là như vậy đã mệnh chung; vị ấy đã được Đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ ba kiết sử, do sự làm cho tham, sân, si được muội lược, vị ấy là bậc Nhất Lai, chỉ trở lại thế gian này một lần nữa rồi sẽ chấm dứt khổ đau.’ Và vị sư tỷ ấy đã được vị này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị sư tỷ ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, ... đã có tuệ như vậy, ... đã có sự an trú như vậy, ... đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tùy niệm về tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị tỳ khưu ni.

Này các Anuruddha, ở đây, vị tỳ khưu ni nghe: ‘Vị tỳ khưu ni tên là như vậy đã mệnh chung; vị ấy đã được Đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ ba kiết sử, vị ấy là bậc Dự Lưu, không còn bị rơi vào đọa xứ, chắc chắn, hướng đến sự giác ngộ.’ Và vị sư tỷ ấy đã được vị này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị sư tỷ ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, ... đã có tuệ như vậy, ... đã có sự an trú như vậy, ... đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tùy niệm về tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị tỳ khưu ni.

171. Này các Anuruddha, ở đây, vị nam cư sĩ nghe: ‘Vị nam cư sĩ tên là như vậy đã mệnh chung; vị ấy đã được Đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ năm hạ phần kiết sử, vị ấy là bậc hóa sanh, sẽ nhập Niết-bàn ở tại nơi ấy, không còn trở lại từ thế giới ấy.’ Và vị tôn giả ấy đã được vị này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị tôn giả ấy đã có giới hạnh như vậy, vị tôn giả ấy đã có pháp như vậy, vị tôn giả ấy đã có tuệ như vậy, vị tôn giả ấy đã có sự an trú như vậy, vị tôn giả ấy đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tùy niệm về tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị nam cư sĩ.

Này các Anuruddha, ở đây, vị cận sự nam nghe rằng: ‘Vị cận sự nam tên là như vầy đã mệnh chung; vị ấy đã được đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ ba kiết sử, do sự làm cho tham, sân, si được muội lược, vị ấy là bậc Nhất lai, chỉ trở lại thế gian này một lần nữa rồi sẽ chấm dứt khổ đau.’ Vị tôn giả ấy đã được người này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị tôn giả ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, ... đã có trí tuệ như vậy, ... đã có sự an trú như vậy, ... vị tôn giả ấy đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tưởng nhớ đến tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị cận sự nam.

Này các Anuruddha, ở đây, vị cận sự nam nghe rằng: ‘Vị cận sự nam tên là như vầy đã mệnh chung; vị ấy đã được đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ ba kiết sử, vị ấy là bậc Dự lưu, không còn bị rơi vào đọa xứ, chắc chắn sẽ đạt đến giác ngộ.’ Vị tôn giả ấy đã được người này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị tôn giả ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, ... đã có trí tuệ như vậy, ... đã có sự an trú như vậy, ... vị tôn giả ấy đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tưởng nhớ đến tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị cận sự nam.

172. Này các Anuruddha, ở đây, vị cận sự nữ nghe rằng: ‘Vị cận sự nữ tên là như vầy đã mệnh chung; vị ấy đã được đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ năm hạ phần kiết sử, vị ấy là bậc hóa sanh, sẽ nhập Niết-bàn ở tại nơi ấy, không còn trở lại từ thế giới ấy.’ Vị chị em ấy đã được người này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị chị em ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, ... đã có trí tuệ như vậy, ... đã có sự an trú như vậy, ... vị chị em ấy đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tưởng nhớ đến tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị cận sự nữ.

Này các Anuruddha, ở đây, vị cận sự nữ nghe rằng: ‘Vị cận sự nữ tên là như vầy đã mệnh chung; vị ấy đã được đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ ba kiết sử, do sự làm cho tham, sân, si được muội lược, vị ấy là bậc Nhất lai, chỉ trở lại thế gian này một lần nữa rồi sẽ chấm dứt khổ đau.’ Vị chị em ấy đã được người này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị chị em ấy đã có giới hạnh như vậy, đã có pháp như vậy, ... đã có trí tuệ như vậy, ... đã có sự an trú như vậy, ... vị chị em ấy đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tưởng nhớ đến tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị cận sự nữ.

Này các Anuruddha, ở đây, vị cận sự nữ nghe rằng: ‘Vị cận sự nữ tên là như vầy đã mệnh chung; vị ấy đã được đức Thế Tôn tuyên bố rằng: – Do sự đoạn trừ ba kiết sử, vị ấy là bậc Dự lưu, không còn bị rơi vào đọa xứ, chắc chắn sẽ đạt đến giác ngộ.’ Vị chị em ấy đã được người này hoặc là tự mình trông thấy, hoặc là nghe kể lại rằng: ‘Vị chị em ấy đã có giới hạnh như vậy, vị chị em ấy đã có pháp như vậy, vị chị em ấy đã có trí tuệ như vậy, vị chị em ấy đã có sự an trú như vậy, vị chị em ấy đã có sự giải thoát như vậy.’ Vị ấy, trong khi đang tưởng nhớ đến tín, giới, văn, thí, và tuệ của vị kia, hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, như vậy cũng là sự an trú thoải mái của vị cận sự nữ.

Này các Anuruddha, như vậy, Như Lai tuyên bố về sự tái sanh của các vị đệ tử đã quá vãng, đã mệnh chung, không phải vì mục đích lừa dối người, không phải vì mục đích nói chuyện phiếm với người, không phải vì lợi ích của lợi lộc, cung kính, và danh tiếng, cũng không phải với ý nghĩ rằng: ‘Mong rằng mọi người sẽ biết đến ta.’ – rằng: ‘Vị này đã sanh ở nơi kia, vị này đã sanh ở nơi kia.’ Nhưng này các Anuruddha, có những thiện nam tử có đức tin, có niềm hân hoan cao thượng, có niềm vui mừng cao thượng. Khi nghe được điều ấy, họ hướng tâm đến mục đích ấy. Này các Anuruddha, điều ấy sẽ mang lại lợi ích và hạnh phúc lâu dài cho họ.

Đức Thế Tôn đã nói như vậy. Tôn giả Anuruddha, với tâm hoan hỷ, đã tín thọ lời dạy của đức Thế Tôn.

Kinh Naḷakapāna, kinh thứ tám, đã chấm dứt.