8. Kinh Siṅgāla

242. Tôi nghe như vầy. Một thời, Đức Thế Tôn trú tại Rājagaha (Vương Xá), trong Trúc Lâm, nơi nuôi dưỡng các con sóc. Bấy giờ, con trai của một gia chủ tên là Siṅgālaka, sáng sớm thức dậy, đi ra khỏi thành Rājagaha, y phục còn ướt, tóc còn ướt, chắp tay lạy các phương khác nhau – phương đông, phương nam, phương tây, phương bắc, phương dưới, và phương trên.

243. Khi ấy, Đức Thế Tôn vào buổi sáng, đắp y, mang y bát, vào thành Rājagaha để khất thực. Đức Thế Tôn thấy con trai của gia chủ là Siṅgālaka, sáng sớm thức dậy, đi ra khỏi thành Rājagaha, y phục còn ướt, tóc còn ướt, chắp tay lạy các phương khác nhau – phương đông, phương nam, phương tây, phương bắc, phương dưới, và phương trên. Sau khi thấy, Ngài nói với con trai của gia chủ là Siṅgālaka: “Này con trai của gia chủ, vì sao con sáng sớm thức dậy, đi ra khỏi thành Rājagaha, y phục còn ướt, tóc còn ướt, chắp tay lạy các phương khác nhau – phương đông, phương nam, phương tây, phương bắc, phương dưới, và phương trên?” “Bạch Thế Tôn, khi thân phụ của con lâm chung, ông đã nói với con rằng: ‘Này con, con hãy đảnh lễ các phương.’ Bạch Thế Tôn, do vậy, con vâng lời, tôn trọng, kính lễ, và cúng dường lời dạy của cha, nên sáng sớm thức dậy, đi ra khỏi thành Rājagaha, y phục còn ướt, tóc còn ướt, chắp tay lạy các phương khác nhau – phương đông, phương nam, phương tây, phương bắc, phương dưới, và phương trên.”

244. “Này con trai của gia chủ, trong giới luật của bậc Thánh, sáu phương không nên được đảnh lễ như vậy.” “Bạch Thế Tôn, vậy trong giới luật của bậc Thánh, sáu phương nên được đảnh lễ như thế nào? Lành thay, bạch Thế Tôn, mong Đức Thế Tôn hãy thuyết giảng Chánh pháp cho con, để trong giới luật của bậc Thánh, sáu phương nên được đảnh lễ.”

“Vậy thì, này con trai của gia chủ, hãy lắng nghe và khéo tác ý, Ta sẽ giảng.” “Vâng, bạch Thế Tôn,” con trai của gia chủ là Siṅgālaka đã vâng đáp Đức Thế Tôn. Đức Thế Tôn đã nói điều này:

“Này con trai của gia chủ, khi nào vị Thánh đệ tử đã từ bỏ bốn nghiệp phiền não, không làm điều ác do bốn nguyên nhân, và không thực hành sáu cửa dẫn đến tổn thất tài sản, vị ấy như vậy đã thoát khỏi mười bốn điều ác, đã che chở sáu phương, và đã thực hành để chinh phục cả hai thế giới. Đối với vị ấy, thế giới này được khởi sự và thế giới bên kia cũng được khởi sự. Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy được sanh vào cõi lành, cõi trời.”

Bốn nghiệp phiền não

245. “Bốn nghiệp phiền não nào đã được vị ấy từ bỏ? Này con trai của gia chủ, sát sanh là một nghiệp phiền não, trộm cắp là một nghiệp phiền não, tà dâm trong các dục là một nghiệp phiền não, nói dối là một nghiệp phiền não. Bốn nghiệp phiền não này đã được vị ấy từ bỏ.” Đức Thế Tôn đã nói như vậy. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

“Sát sanh, trộm cắp, và điều được gọi là nói dối; cùng với việc đi lại với vợ người khác, những điều này bậc hiền trí không tán thán.”

246. “Bởi bốn trường hợp nào mà vị ấy không làm điều ác? Do đi vào thiên vị vì tham ái, người ta làm điều ác; do đi vào thiên vị vì sân hận, người ta làm điều ác; do đi vào thiên vị vì si mê, người ta làm điều ác; do đi vào thiên vị vì sợ hãi, người ta làm điều ác. Này gia chủ tử, vì rằng bậc Thánh đệ tử không đi vào thiên vị vì tham ái, không đi vào thiên vị vì sân hận, không đi vào thiên vị vì si mê, không đi vào thiên vị vì sợ hãi; do bốn trường hợp này, vị ấy không làm điều ác.” Thế Tôn đã nói như vậy. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

“Người nào do tham, do sân, do sợ, do si, mà vi phạm Chánh pháp; danh tiếng của người ấy bị suy giảm, như mặt trăng trong kỳ trăng khuyết.

“Người nào do tham, do sân, do sợ, do si, mà không vi phạm Chánh pháp; danh tiếng của người ấy được viên mãn, như mặt trăng trong kỳ trăng tròn.”

Sáu cửa ngõ của sự suy vong

247. “Vị ấy không thực hành sáu cửa ngõ nào làm hao tán tài sản? Này gia chủ tử, sự đam mê các loại rượu men, rượu nấu, là cơ sở của sự dể duôi, là cửa ngõ làm hao tán tài sản. Sự đam mê đi lang thang ngoài đường vào phi thời là cửa ngõ làm hao tán tài sản. Sự lui tới các nơi đình đám là cửa ngõ làm hao tán tài sản. Sự đam mê cờ bạc, là cơ sở của sự dể duôi, là cửa ngõ làm hao tán tài sản. Sự đam mê kết giao bạn xấu là cửa ngõ làm hao tán tài sản. Sự đam mê lười biếng là cửa ngõ làm hao tán tài sản.

Sáu sự nguy hại của rượu men, rượu nấu

248. “Này gia chủ tử, có sáu sự nguy hại này trong việc đam mê các loại rượu men, rượu nấu, là cơ sở của sự dể duôi: Sự hao tán tài sản hiện tại, làm tăng trưởng cãi vã, là nơi phát sinh bệnh tật, gây ra tiếng xấu, làm phơi bày điều kín đáo, và điểm thứ sáu là làm suy yếu trí tuệ. Này gia chủ tử, đây là sáu sự nguy hại trong việc đam mê các loại rượu men, rượu nấu, là cơ sở của sự dể duôi.

Sáu sự nguy hại của việc đi lại phi thời

249. “Này gia chủ tử, có sáu sự nguy hại này trong việc đam mê đi lang thang ngoài đường vào phi thời: Bản thân không được che chở, không được bảo vệ; vợ con không được che chở, không được bảo vệ; tài sản không được che chở, không được bảo vệ; bị nghi ngờ trong các việc xấu; lời nói không thật phát sinh nơi người ấy; và là người đi trước của nhiều pháp khổ. Này gia chủ tử, đây là sáu sự nguy hại trong việc đam mê đi lang thang ngoài đường vào phi thời.

Sáu sự nguy hại của việc lui tới các nơi đình đám

250. “Này gia chủ tử, có sáu sự nguy hại này trong việc lui tới các nơi đình đám: (Nghĩ rằng) ‘Múa ở đâu? Hát ở đâu? Nhạc ở đâu? Kể chuyện ở đâu? Vỗ tay ở đâu? Trống ở đâu?’. Này gia chủ tử, đây là sáu sự nguy hại trong việc lui tới các nơi đình đám.

Sáu sự nguy hại của việc cờ bạc dể duôi

251. “Này gia chủ tử, có sáu sự nguy hại này trong việc đam mê cờ bạc, là cơ sở của sự dể duôi: Khi thắng, sinh ra oán thù; khi thua, sầu muộn về của cải; sự hao tán tài sản hiện tại; lời nói ở giữa hội chúng không được chấp nhận; bị bạn bè, thân hữu khinh thường; không được những người muốn cưới gả mong muốn, (vì họ nghĩ rằng): ‘Người này là kẻ nghiện cờ bạc, không đủ khả năng nuôi vợ’. Này gia chủ tử, đây là sáu sự nguy hại trong việc đam mê cờ bạc, là cơ sở của sự dể duôi.

Sáu sự nguy hại của việc có bạn xấu

252. “Này gia chủ tử, có sáu sự nguy hại này trong việc đam mê kết giao bạn xấu: Những kẻ cờ bạc, những kẻ đam mê sắc dục, những kẻ nghiện rượu, những kẻ lừa đảo, những kẻ gian trá, những kẻ bạo hành. Những kẻ ấy là bạn, là đồng bọn của người đó. Này gia chủ tử, đây là sáu sự nguy hại trong việc đam mê kết giao bạn xấu.

Sáu sự nguy hại của sự lười biếng

253. “Này gia chủ tử, có sáu sự nguy hại này trong việc đam mê lười biếng: (Nghĩ rằng) ‘Quá lạnh’, người ấy không làm việc. (Nghĩ rằng) ‘Quá nóng’, người ấy không làm việc. (Nghĩ rằng) ‘Quá muộn’, người ấy không làm việc. (Nghĩ rằng) ‘Quá sớm’, người ấy không làm việc. (Nghĩ rằng) ‘Tôi quá đói’, người ấy không làm việc. (Nghĩ rằng) ‘Tôi quá no’, người ấy không làm việc. Đối với người sống như vậy, có nhiều lý do để không làm việc, tài sản chưa sanh không sanh khởi, và tài sản đã sanh đi đến hủy diệt. Này gia chủ tử, đây là sáu sự nguy hại trong việc đam mê lười biếng.” Thế Tôn đã nói như vậy. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

“Có người gọi là bạn nhậu, có người là bạn khi gặp mặt; người nào là bạn đồng hành khi công việc phát sinh, người đó mới là bạn thật sự.

“Ngủ đến khi mặt trời lên cao, quan hệ với vợ người, sinh ra oán thù và làm điều vô ích; bạn bè xấu ác và tính keo kiệt; sáu trường hợp này hủy hoại con người.

“Người có bạn xấu, đồng bọn xấu, có hành vi và nơi lui tới xấu ác; người ấy bị hủy hoại từ đời này và đời sau, từ cả hai thế giới.

“Cờ bạc, phụ nữ, rượu chè, múa hát, ngủ ngày, đi lại phi thời, bạn bè xấu ác và tính keo kiệt; sáu trường hợp này hủy hoại con người.

“Những ai chơi cờ bạc, uống rượu, đi đến với những người phụ nữ vốn quý như mạng sống của người khác; những người thân cận kẻ thấp hèn, không thân cận bậc trí tuệ, sẽ bị suy tàn như mặt trăng trong kỳ trăng khuyết.

“Người nghiện rượu, không tài sản, không của cải, khát khao uống rượu, thường lui tới quán rượu; người ấy chìm vào nợ nần như đá chìm trong nước, và sẽ nhanh chóng làm cho gia đình mình tan nát.

“Người có thói quen ngủ ngày, ghét thức dậy ban đêm, luôn say sưa, nghiện ngập, thì không thể sống đời sống gia đình.

“‘Trời quá lạnh, trời quá nóng, đã quá muộn rồi’; vì những lý do này mà từ bỏ công việc, các lợi ích sẽ trôi qua đối với những người trẻ tuổi ấy.

“Còn người nào xem lạnh và nóng không hơn gì cọng cỏ, làm các công việc của người đàn ông, người ấy không từ bỏ hạnh phúc.”

Những kẻ giả làm bạn

254. Này con trai gia chủ, có bốn hạng người không phải là bạn mà chỉ là bạn giả hiệu này cần phải được biết đến. Người chỉ biết lấy của không phải là bạn mà là bạn giả hiệu, cần phải được biết đến; người chỉ nói suông không phải là bạn mà là bạn giả hiệu, cần phải được biết đến; người chỉ nói lời vừa lòng không phải là bạn mà là bạn giả hiệu, cần phải được biết đến; người bạn trong các đường sa đọa không phải là bạn mà là bạn giả hiệu, cần phải được biết đến.

255. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp, người chỉ biết lấy của không phải là bạn mà là bạn giả hiệu cần phải được biết đến.

Người ấy chỉ biết lấy của, cho ít mà muốn được nhiều; khi có sự sợ hãi mới làm công việc, và giao du vì lợi ích của mình.

Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp này, người chỉ biết lấy của không phải là bạn mà là bạn giả hiệu cần phải được biết đến.

256. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp, người chỉ nói suông không phải là bạn mà là bạn giả hiệu cần phải được biết đến. Người ấy tiếp đãi bằng chuyện quá khứ, tiếp đãi bằng chuyện vị lai, tiếp đãi bằng lời vô ích, trong các công việc hiện tại thì chỉ ra sự thất bại. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp này, người chỉ nói suông không phải là bạn mà là bạn giả hiệu cần phải được biết đến.

257. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp, người chỉ nói lời vừa lòng không phải là bạn mà là bạn giả hiệu cần phải được biết đến. Người ấy cũng đồng ý với việc xấu của bạn, cũng đồng ý với việc tốt của bạn; trước mặt thì tán dương, sau lưng thì chê bai. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp này, người chỉ nói lời vừa lòng không phải là bạn mà là bạn giả hiệu cần phải được biết đến.

258. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp, người bạn trong các đường sa đọa không phải là bạn mà là bạn giả hiệu cần phải được biết đến. Người ấy là bạn đồng hành trong việc thường xuyên say sưa rượu men, rượu nấu là nhân sanh sự dể duôi; là bạn đồng hành trong việc thường xuyên đi lang thang ngoài đường vào phi thời; là bạn đồng hành trong việc đi đến các nơi đình đám; là bạn đồng hành trong việc thường xuyên cờ bạc là nhân sanh sự dể duôi. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp này, người bạn trong các đường sa đọa không phải là bạn mà là bạn giả hiệu cần phải được biết đến.

259. Đức Thế Tôn đã nói điều này. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này nữa:

Người bạn chỉ biết lấy của, người bạn chỉ nói suông; người nào chỉ nói lời vừa lòng, và người bạn trong các đường sa đọa.

Bốn hạng người không phải là bạn này, người trí sau khi biết như vậy, nên tránh xa họ, như người ta tránh xa con đường nguy hiểm.

260. Này con trai gia chủ, có bốn hạng bạn có tâm tốt này cần phải được biết đến. Người bạn hay giúp đỡ là bạn có tâm tốt, cần phải được biết đến; người bạn cùng chia sẻ vui buồn là bạn có tâm tốt, cần phải được biết đến; người bạn chỉ bày điều lợi ích là bạn có tâm tốt, cần phải được biết đến; người bạn hay thương mến là bạn có tâm tốt, cần phải được biết đến.

261. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp, người bạn hay giúp đỡ là bạn có tâm tốt cần phải được biết đến. Người ấy bảo vệ bạn khi dể duôi, bảo vệ tài sản của bạn khi dể duôi, là nơi nương tựa cho bạn khi sợ hãi, khi có công việc cần làm phát sanh thì cung cấp tài sản gấp đôi. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp này, người bạn hay giúp đỡ là bạn có tâm tốt cần phải được biết đến.

262. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp, người bạn cùng chia sẻ vui buồn là bạn có tâm tốt cần phải được biết đến. Người ấy nói cho bạn biết điều bí mật của mình, giữ kín điều bí mật của bạn, không từ bỏ trong lúc hoạn nạn, và vì lợi ích của bạn mà mạng sống cũng được hy sinh. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp này, người bạn cùng chia sẻ vui buồn là bạn có tâm tốt cần phải được biết đến.

263. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp, người bạn chỉ bày điều lợi ích là bạn có tâm tốt cần phải được biết đến. Người ấy ngăn cản bạn khỏi điều ác, khuyến khích bạn vào điều thiện, làm cho bạn nghe được điều chưa từng nghe, và chỉ cho bạn con đường đến cõi trời. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp này, người bạn chỉ bày điều lợi ích là bạn có tâm tốt cần phải được biết đến.

264. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp, người bạn hay thương mến là bạn có tâm tốt cần phải được biết đến. Người ấy không vui mừng với sự suy sụp của bạn, vui mừng với sự thịnh vượng của bạn, ngăn cản người nói lời chê bai bạn, và tán dương người nói lời ca ngợi bạn. Này con trai gia chủ, do bốn trường hợp này, người bạn hay thương mến là bạn có tâm tốt cần phải được biết đến.

265. Đức Thế Tôn đã nói điều này. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này nữa:

Người bạn hay giúp đỡ, người bạn cùng chia sẻ vui buồn; người bạn chỉ bày điều lợi ích, và người bạn hay thương mến.

Bốn hạng bạn tốt này, người trí sau khi biết như vậy, nên thân cận một cách kính trọng, như mẹ đối với con ruột. Người trí có giới hạnh, tỏa sáng như ngọn lửa rực cháy.

Đối với người đang tích lũy tài sản, như con ong đi tìm mật, tài sản sẽ được tích tụ, như gò mối được vun đắp lên.

Người gia chủ có khả năng trong gia đình, sau khi đã tích lũy tài sản như vậy, nên chia tài sản làm bốn phần. Người ấy quả thật gắn kết được bạn bè.

Với một phần, nên hưởng thụ tài sản; với hai phần, nên dùng vào công việc; và phần thứ tư, nên cất giữ để phòng khi hoạn nạn sẽ có dùng.

Phần về việc che chở sáu phương

266. Này con trai gia chủ, làm thế nào mà vị Thánh đệ tử là người che chở sáu phương? Này con trai gia chủ, sáu phương này cần phải được biết đến. Cha mẹ cần được biết là phương đông, thầy tổ cần được biết là phương nam, vợ con cần được biết là phương tây, bạn bè thân hữu cần được biết là phương bắc, người giúp việc, tôi tớ cần được biết là phương dưới, Sa-môn, Bà-la-môn cần được biết là phương trên.

267. “Này gia chủ tử, người con trai phải phụng sự cha mẹ là phương đông theo năm cách: ‘Được cha mẹ nuôi nấng, con sẽ nuôi nấng lại cha mẹ; con sẽ làm các công việc của cha mẹ; con sẽ duy trì dòng dõi gia đình; con sẽ xứng đáng với tài sản thừa kế; hoặc là sau khi cha mẹ qua đời, con sẽ làm phước hồi hướng cho các vị ấy.’ Này gia chủ tử, khi được người con trai phụng sự theo năm cách này, cha mẹ là phương đông sẽ thương tưởng lại người con theo năm cách: Ngăn chặn con không làm điều ác, khuyến khích con làm điều thiện, dạy cho con nghề nghiệp, kết hôn cho con với người vợ xứng đáng, và đúng thời trao lại tài sản thừa kế. Này gia chủ tử, khi được người con trai phụng sự theo năm cách này, cha mẹ là phương đông sẽ thương tưởng lại người con theo năm cách này. Như vậy, phương đông ấy của người con được che chở, được an ổn, và được vô úy.

268. “Này gia chủ tử, người đệ tử phải phụng sự các vị thầy là phương nam theo năm cách: bằng sự đứng dậy (đón rước), bằng sự hầu hạ, bằng sự vâng lời, bằng sự phục vụ, và bằng sự kính cẩn tiếp thu nghề nghiệp. Này gia chủ tử, khi được người đệ tử phụng sự theo năm cách này, các vị thầy là phương nam sẽ thương tưởng lại người đệ tử theo năm cách: Huấn luyện điều đã được huấn luyện kỹ, dạy nắm bắt điều đã được nắm bắt kỹ, giải thích cặn kẽ tất cả các ngành nghề, giới thiệu (đệ tử) với bạn bè thân hữu, và sắp đặt sự bảo vệ ở các phương. Này gia chủ tử, khi được người đệ tử phụng sự theo năm cách này, các vị thầy là phương nam sẽ thương tưởng lại người đệ tử theo năm cách này. Như vậy, phương nam ấy của người đệ tử được che chở, được an ổn, và được vô úy.

269. “Này gia chủ tử, người chồng phải phụng sự vợ là phương tây theo năm cách: bằng sự tôn trọng, bằng sự không coi thường, bằng sự không ngoại tình, bằng sự giao quyền hành, và bằng sự tặng cho đồ trang sức. Này gia chủ tử, khi được người chồng phụng sự theo năm cách này, người vợ là phương tây sẽ thương tưởng lại người chồng theo năm cách: công việc được sắp xếp chu đáo, đối xử tốt với quyến thuộc, không ngoại tình, giữ gìn tài sản đã được mang về, và khéo léo, không lười biếng trong mọi công việc. Này gia chủ tử, khi được người chồng phụng sự theo năm cách này, người vợ là phương tây sẽ thương tưởng lại người chồng theo năm cách này. Như vậy, phương tây ấy của người chồng được che chở, được an ổn, và được vô úy.

270. “Này gia chủ tử, người thiện nam tử phải phụng sự bạn bè thân hữu là phương bắc theo năm cách: bằng sự bố thí, bằng lời nói ái ngữ, bằng việc làm lợi ích, bằng sự đối xử đồng đều, và bằng sự không lừa dối. Này gia chủ tử, khi được người thiện nam tử phụng sự theo năm cách này, bạn bè thân hữu là phương bắc sẽ thương tưởng lại người thiện nam tử theo năm cách: bảo vệ khi (bạn) buông lung, bảo vệ tài sản của (bạn) khi buông lung, là nơi nương tựa khi (bạn) sợ hãi, không từ bỏ khi (bạn) gặp hoạn nạn, và tôn trọng con cháu của (bạn). Này gia chủ tử, khi được người thiện nam tử phụng sự theo năm cách này, bạn bè thân hữu là phương bắc sẽ thương tưởng lại người thiện nam tử theo năm cách này. Như vậy, phương bắc ấy của người thiện nam tử được che chở, được an ổn, và được vô úy.

271. “Này gia chủ tử, người chủ phải phụng sự người làm công và tôi tớ là phương dưới theo năm cách: bằng cách giao việc tùy theo sức lực, bằng cách cung cấp thức ăn và tiền lương, bằng cách chăm sóc khi bệnh tật, bằng cách chia sẻ các món ngon vật lạ, và bằng cách cho nghỉ vào những dịp thích hợp. Này gia chủ tử, khi được người chủ phụng sự theo năm cách này, người làm công và tôi tớ là phương dưới sẽ thương tưởng lại người chủ theo năm cách: thức dậy trước (chủ), đi ngủ sau (chủ), chỉ lấy những gì được cho, làm tốt công việc, và mang tiếng tốt, tiếng lành (cho chủ). Này gia chủ tử, khi được người chủ phụng sự theo năm cách này, người làm công và tôi tớ là phương dưới sẽ thương tưởng lại người chủ theo năm cách này. Như vậy, phương dưới ấy của người chủ được che chở, được an ổn, và được vô úy.

272. “Này gia chủ tử, người thiện nam tử phải phụng sự các vị Sa-môn, Bà-la-môn là phương trên theo năm cách: bằng thân nghiệp có từ tâm, bằng khẩu nghiệp có từ tâm, bằng ý nghiệp có từ tâm, bằng cách không đóng cửa (đối với các vị ấy), và bằng cách cúng dường các vật dụng. Này gia chủ tử, khi được người thiện nam tử phụng sự theo năm cách này, các vị Sa-môn, Bà-la-môn là phương trên sẽ thương tưởng lại người thiện nam tử theo sáu cách: Ngăn chặn không cho làm điều ác, khuyến khích làm điều thiện, thương tưởng với thiện tâm, dạy cho nghe điều chưa được nghe, làm cho trong sạch điều đã được nghe, và chỉ cho con đường đến cõi trời. Này gia chủ tử, khi được người thiện nam tử phụng sự theo năm cách này, các vị Sa-môn, Bà-la-môn là phương trên sẽ thương tưởng lại người thiện nam tử theo sáu cách này. Như vậy, phương trên ấy của người thiện nam tử được che chở, được an ổn, và được vô úy.”

273. Thế Tôn đã nói điều này. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này nữa:

“Cha mẹ là phương Đông, các vị thầy là phương Nam; Vợ con là phương Tây, bạn bè thân hữu là phương Bắc.

Người làm công tôi tớ là phương Dưới, Sa-môn Bà-la-môn là phương Trên; Người gia chủ trong gia đình có trách nhiệm nên đảnh lễ các phương ấy.

Bậc trí tuệ, đầy đủ giới hạnh, tế nhị và có biện tài; Khiêm hạ, không cứng nhắc, người như vậy được danh tiếng.

Người siêng năng, không lười biếng, không dao động trước nghịch cảnh; Sinh kế không gián đoạn, có trí tuệ, người như vậy được danh tiếng.

Người biết nhiếp phục, biết kết bạn, rộng rãi, không keo kiệt; Là người lãnh đạo, người hướng dẫn, người khuyên nhủ, người như vậy được danh tiếng.

Bố thí, lời nói ái ngữ, và việc làm lợi ích ở đời này; Cùng sự đồng sự trong các pháp, tùy nơi, tùy lúc, tùy hoàn cảnh; Những pháp nhiếp phục ấy ở trên đời, giống như chốt của cỗ xe đang chạy.

Nếu những pháp nhiếp phục này không có, thì người mẹ do vì con cái; Sẽ không nhận được sự kính trọng hay cúng dường, người cha cũng vậy do vì con cái.

Bởi vì bậc trí tuệ thấy rõ những pháp nhiếp phục này; Nên họ đạt đến sự vĩ đại, và trở thành người đáng tán dương.”

274. Khi được nói như vậy, gia chủ tử Siṅgālaka bạch với Thế Tôn rằng: “Thật vi diệu, bạch Thế Tôn! Thật vi diệu, bạch Thế Tôn! Ví như, bạch Thế Tôn, người ta lật ngửa vật bị úp, hay mở ra vật bị che kín, hay chỉ đường cho người lạc lối, hay cầm ngọn đèn dầu trong bóng tối với ý nghĩ ‘người có mắt sẽ thấy được các sắc’. Cũng vậy, Chánh pháp đã được Thế Tôn trình bày bằng nhiều phương tiện. Bạch Thế Tôn, con xin quy y Thế Tôn, quy y Pháp và Tỳ-khưu Tăng. Mong Thế Tôn nhận con làm người cận sự nam, từ nay cho đến trọn đời đã quy y.”

Kinh Siṅgāla, kinh thứ tám, kết thúc.