Chuyện những người bạn của bà Visākhā (Thiện Chi)
Cười gì, hân hoan gì, Khi đời mãi bị thiêu? Bị tối tăm bao trùm, Sao không tìm ngọn đèn?
Bản dịch
DHP 146-156 — Phẩm Già
Jarāvagga
- Tiểu Bộ Kinh
- Kinh Pháp Cú
Phẩm Già
Chuyện kỹ nữ Sirimā
Hãy xem bong bóng đẹp, Chỗ chất chứa vết thương, Bệnh hoạn nhiều suy tư, Thật không gì trường cửu.
Chuyện Trưởng lão ni Uttarā
Sắc này bị suy già, Ổ tật bệnh, mỏng manh, Nhóm bất tịnh đổ vỡ, Chết chấm dứt mạng sống.
Chuyện nhóm Tỳ-kheo tăng thượng mạn
Như trái bầu mùa thu, Bị vất bỏ quăng đi, Nhóm xương trắng bồ câu, Thấy chúng còn vui gì?
Chuyện Trưởng lão ni Rūpanandā (Sắc Khánh Hỷ)
Thành này làm bằng xương, Quét tô bằng thịt máu, Ở đây già và chết, Mạn, lừa đảo chất chứa.
Chuyện hoàng hậu Mallikā (Mạt-lỵ) băng hà
Xe vua đẹp cũng già, Thân này rồi sẽ già. Pháp bậc thiện, không già. Như vậy bậc chí thiện Nói lên cho bậc thiện.
Chuyện Trưởng lão Lāḷudāyī
Người ít nghe kém học, Lớn già như trâu đực. Thịt nó tuy lớn lên, Nhưng tuệ không tăng trưởng.
Chuyện Phật thành đạo
Lang thang bao kiếp sống Ta tìm nhưng chẳng gặp, Người xây dựng nhà này, Khổ thay, phải tái sanh.
Ôi! Người làm nhà kia Nay ta đã thấy ngươi! Người không làm nhà nữa. Ðòn tay ngươi bị gẫy, Kèo cột ngươi bị tan Tâm ta đạt tịch diệt, Tham ái thảy tiêu vong.
Chuyện bá hộ Mahādhana (Cự Phú)
Lúc trẻ, không phạm hạnh, Không tìm kiếm bạc tiền. Như cò già bên ao, Ủ rũ, không tôm cá.
Lúc trẻ, không phạm hạnh, Không tìm kiếm bạc tiền. Như cây cung bị gãy, Thở than những ngày qua.
Hết phẩm Già
Bản dịch: HT. Thích Minh Châu
Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Anh: Bhikkhu Sujato · Việt: HT. Thích Minh Châu
- Khuddakanikāya
- Minor Collection
Tiểu Bộ Kinh
Kinh Pháp Cú
Jarāvagga
11. Old Age
Phẩm Già
Visākhāyasahāyikānaṁvatthu
Chuyện những người bạn của bà Visākhā (Thiện Chi)
Ko nu hāso kimānando,
What is joy, what is laughter,
Cười gì, hân hoan gì,
niccaṁ pajjalite sati;
when the flames are ever burning?
Khi đời mãi bị thiêu?
Andhakārena onaddhā,
Swathed in darkness,
Bị tối tăm bao trùm,
padīpaṁ na gavesatha.
would you not seek a light?
Sao không tìm ngọn đèn?
Sirimāvatthu
Chuyện kỹ nữ Sirimā
Passa cittakataṁ bimbaṁ,
See this fancy puppet,
Hãy xem bong bóng đẹp,
arukāyaṁ samussitaṁ;
a body built of sores,
Chỗ chất chứa vết thương,
Āturaṁ bahusaṅkappaṁ,
diseased, obsessed over,
Bệnh hoạn nhiều suy tư,
yassa natthi dhuvaṁ ṭhiti.
in which nothing lasts at all.
Thật không gì trường cửu.
Uttarātherīvatthu
Chuyện Trưởng lão ni Uttarā
Parijiṇṇamidaṁ rūpaṁ,
This body is decrepit and frail,
Sắc này bị suy già,
roganīḷaṁ pabhaṅguraṁ;
a nest of disease.
Ổ tật bệnh, mỏng manh,
Bhijjati pūtisandeho,
This foul carcass falls apart,
Nhóm bất tịnh đổ vỡ,
maraṇantañhi jīvitaṁ.
for life ends in death.
Chết chấm dứt mạng sống.
Sambahulaadhimānikabhikkhuvatthu
Chuyện nhóm Tỳ-kheo tăng thượng mạn
Yānimāni apatthāni,
These dove-grey bones
Như trái bầu mùa thu,
alābūneva sārade;
are tossed away like
Bị vất bỏ quăng đi,
Kāpotakāni aṭṭhīni,
dried gourds in the autumn—
Nhóm xương trắng bồ câu,
tāni disvāna kā rati.
what joy is there in such a sight?
Thấy chúng còn vui gì?
Janapadakalyāṇīrūpanandātherīvatthu
Chuyện Trưởng lão ni Rūpanandā (Sắc Khánh Hỷ)
Aṭṭhīnaṁ nagaraṁ kataṁ,
In this city built of bones,
Thành này làm bằng xương,
maṁsalohitalepanaṁ;
plastered with flesh and blood,
Quét tô bằng thịt máu,
Yattha jarā ca maccu ca,
old age and death are stashed away,
Ở đây già và chết,
māno makkho ca ohito.
along with conceit and contempt.
Mạn, lừa đảo chất chứa.
Mallikādevīvatthu
Chuyện hoàng hậu Mallikā (Mạt-lỵ) băng hà
Jīranti ve rājarathā sucittā,
Fancy chariots of kings wear out,
Xe vua đẹp cũng già,
Atho sarīrampi jaraṁ upeti;
and even this body gets old.
Thân này rồi sẽ già.
Satañca dhammo na jaraṁ upeti,
But the truth of the good never gets old—
Pháp bậc thiện, không già.
Santo have sabbhi pavedayanti.
so the good proclaim to the good.
Như vậy bậc chí thiện Nói lên cho bậc thiện.
Lāḷudāyītheravatthu
Chuyện Trưởng lão Lāḷudāyī
Appassutāyaṁ puriso,
A person of little learning
Người ít nghe kém học,
balībaddhova jīrati;
ages like an ox—
Lớn già như trâu đực.
Maṁsāni tassa vaḍḍhanti,
their flesh grows,
Thịt nó tuy lớn lên,
paññā tassa na vaḍḍhati.
but not their wisdom.
Nhưng tuệ không tăng trưởng.
Udānavatthu
Chuyện Phật thành đạo
Anekajātisaṁsāraṁ,
Transmigrating through countless rebirths,
Lang thang bao kiếp sống
sandhāvissaṁ anibbisaṁ;
I’ve journeyed without reward,
Ta tìm nhưng chẳng gặp,
Gahakāraṁ gavesanto,
searching for the house-builder;
Người xây dựng nhà này,
dukkhā jāti punappunaṁ.
painful is birth again and again.
Khổ thay, phải tái sanh.
Gahakāraka diṭṭhosi,
I’ve seen you, house-builder!
Ôi! Người làm nhà kia Nay ta đã thấy ngươi!
puna gehaṁ na kāhasi;
You won’t build a house again!
Người không làm nhà nữa.
Sabbā te phāsukā bhaggā,
Your rafters are all broken,
Ðòn tay ngươi bị gẫy,
gahakūṭaṁ visaṅkhataṁ;
your roof-peak demolished.
Kèo cột ngươi bị tan
Visaṅkhāragataṁ cittaṁ,
The mind, set on demolition,
Tâm ta đạt tịch diệt,
taṇhānaṁ khayamajjhagā.
has reached the end of cravings.
Tham ái thảy tiêu vong.
Mahādhanaseṭṭhiputtavatthu
Chuyện bá hộ Mahādhana (Cự Phú)
Acaritvā brahmacariyaṁ,
When young they spurned the spiritual path
Lúc trẻ, không phạm hạnh,
aladdhā yobbane dhanaṁ;
and failed to earn any wealth.
Không tìm kiếm bạc tiền.
Jiṇṇakoñcāva jhāyanti,
Now they brood like old cranes
Như cò già bên ao,
khīṇamaccheva pallale.
in a pond bereft of fish.
Ủ rũ, không tôm cá.
Acaritvā brahmacariyaṁ,
When young they spurned the spiritual path
Lúc trẻ, không phạm hạnh,
aladdhā yobbane dhanaṁ;
and failed to earn any wealth.
Không tìm kiếm bạc tiền.
Senti cāpātikhīṇāva,
Now they lie like spent arrows,
Như cây cung bị gãy,
purāṇāni anutthunaṁ.
bemoaning over things past.
Thở than những ngày qua.
Jarāvaggo ekādasamo.
Hết phẩm Già