10. Kinh Bố Tát

20. Một thời, Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Pubbārāma, trong lâu đài của mẹ Migāra. Bấy giờ, vào ngày Bố tát hôm ấy, Thế Tôn đang ngồi, có Tăng chúng Tỳ khưu vây quanh. Lúc ấy, Tôn giả Ānanda, khi đêm đã trôi qua, canh một đã mãn, từ chỗ ngồi đứng dậy, đắp thượng y vào một bên vai, chắp tay hướng về phía Thế Tôn rồi bạch với Thế Tôn rằng: “Bạch Thế Tôn, đêm đã trôi qua, canh một đã mãn, Tăng chúng Tỳ khưu đã ngồi lâu. Bạch Thế Tôn, mong Thế Tôn hãy thuyết Pātimokkha cho các Tỳ khưu.”

Khi được nói vậy, Thế Tôn giữ im lặng. Lần thứ hai, Tôn giả Ānanda, khi đêm đã trôi qua, canh giữa đã mãn, từ chỗ ngồi đứng dậy, đắp thượng y vào một bên vai, chắp tay hướng về phía Thế Tôn rồi bạch với Thế Tôn rằng: “Bạch Thế Tôn, đêm đã trôi qua, canh giữa đã mãn, Tăng chúng Tỳ khưu đã ngồi lâu. Bạch Thế Tôn, mong Thế Tôn hãy thuyết Pātimokkha cho các Tỳ khưu.” Lần thứ hai, Thế Tôn cũng giữ im lặng. Lần thứ ba, Tôn giả Ānanda, khi đêm đã trôi qua, canh cuối đã mãn, rạng đông đã ló dạng, đêm có gương mặt hoan hỷ, từ chỗ ngồi đứng dậy, đắp thượng y vào một bên vai, chắp tay hướng về phía Thế Tôn rồi bạch với Thế Tôn rằng: “Bạch Thế Tôn, đêm đã trôi qua, canh cuối đã mãn, rạng đông đã ló dạng, đêm có gương mặt hoan hỷ; Tăng chúng Tỳ khưu đã ngồi lâu. Bạch Thế Tôn, mong Thế Tôn hãy thuyết Pātimokkha cho các Tỳ khưu.” (Thế Tôn đáp:) “Này Ānanda, hội chúng không thanh tịnh.”

Lúc ấy, Tôn giả Mahāmoggallāna suy nghĩ thế này: “Thế Tôn đang ám chỉ đến người nào mà nói rằng: ‘Này Ānanda, hội chúng không thanh tịnh’?” Rồi Tôn giả Mahāmoggallāna dùng tâm của mình bao trùm, tác ý đến tâm của toàn thể Tăng chúng Tỳ khưu. Tôn giả Mahāmoggallāna thấy người ấy, một kẻ ác giới, theo tà pháp, không thanh tịnh, có hành vi đáng ngờ, có việc làm che giấu, không phải Sa-môn nhưng tự nhận là Sa-môn, không sống phạm hạnh nhưng tự nhận là sống phạm hạnh, bên trong thối rữa, ướt át, là một đống rác, đang ngồi giữa Tăng chúng Tỳ khưu. Thấy vậy, Tôn giả từ chỗ ngồi đứng dậy, đi đến chỗ người ấy; sau khi đến, Tôn giả nói với người ấy rằng: “Này hiền giả, hãy đứng dậy. Ông đã bị Thế Tôn thấy rồi. Ông không còn được sống chung với các Tỳ khưu nữa.”

Khi được nói như vậy, người ấy vẫn im lặng. Lần thứ hai, Tôn giả Mahāmoggallāna lại nói với người ấy rằng: – Này hiền giả, hãy đứng dậy, ông đã được đức Thế Tôn nhìn thấy. Ông không được sống chung cùng với các vị tỳ khưu. Lần thứ hai, người ấy vẫn im lặng. Lần thứ ba, Tôn giả Mahāmoggallāna lại nói với người ấy rằng: – Này hiền giả, hãy đứng dậy, ông đã được đức Thế Tôn nhìn thấy. Ông không được sống chung cùng với các vị tỳ khưu. Lần thứ ba, người ấy vẫn im lặng.

Rồi Tôn giả Mahāmoggallāna nắm cánh tay của người ấy, đưa ra khỏi cổng vòm, cài then lại, rồi đi đến chỗ đức Thế Tôn; sau khi đến, bèn bạch với đức Thế Tôn rằng: – Bạch ngài, người ấy đã được con đưa ra ngoài. Hội chúng đã trong sạch. Bạch ngài, xin đức Thế Tôn hãy thuyết Pātimokkha cho các vị tỳ khưu. – Thật kỳ diệu, này Moggallāna, thật phi thường, này Moggallāna! Kẻ ngu si ấy đã chờ đợi cho đến khi bị nắm tay lôi đi!

Rồi đức Thế Tôn gọi các vị tỳ khưu: – Này các tỳ khưu, từ nay chính các ngươi hãy làm lễ Uposatha, hãy thuyết Pātimokkha. Này các tỳ khưu, từ hôm nay trở đi, Như Lai sẽ không làm lễ Uposatha, sẽ không thuyết Pātimokkha. Này các tỳ khưu, không có trường hợp, không có cơ hội nào mà Như Lai lại thuyết Pātimokkha cho một hội chúng không trong sạch.

– Này các tỳ khưu, có tám pháp kỳ diệu, phi thường này ở trong đại dương, thấy đi thấy lại những pháp ấy, các vị a-tu-la hoan hỷ trong đại dương. Tám pháp ấy là gì? Này các tỳ khưu, đại dương có độ dốc tuần tự, độ nghiêng tuần tự, độ lài tuần tự, không có vách đứng đột ngột. Này các tỳ khưu, chính vì đại dương có độ dốc tuần tự, độ nghiêng tuần tự, độ lài tuần tự, không có vách đứng đột ngột; này các tỳ khưu, đây là pháp kỳ diệu, phi thường thứ nhất trong đại dương, thấy đi thấy lại pháp ấy, các vị a-tu-la hoan hỷ trong đại dương. ...v.v... (nên được trình bày chi tiết như ở kinh trước).

Lại nữa, này các tỳ khưu, đại dương là nơi ở của các loài chúng sanh to lớn. Các chúng sanh ấy là: cá Timi, cá Timiṅgala, cá Timirapiṅgala, các vị a-tu-la, các loài rồng, các vị càn-thát-bà. Có những chúng sanh với thân hình một trăm do-tuần...v.v... năm trăm do-tuần sống trong đại dương. Này các tỳ khưu, chính vì đại dương là nơi ở của các loài chúng sanh to lớn; các chúng sanh ấy là: cá Timi, cá Timiṅgala, cá Timirapiṅgala, các vị a-tu-la, các loài rồng, các vị càn-thát-bà; có những chúng sanh với thân hình một trăm do-tuần...v.v... năm trăm do-tuần sống trong đại dương; này các tỳ khưu, đây là pháp kỳ diệu, phi thường thứ tám trong đại dương, thấy đi thấy lại pháp ấy, các vị a-tu-la hoan hỷ trong đại dương. Này các tỳ khưu, đây chính là tám pháp kỳ diệu, phi thường trong đại dương, thấy đi thấy lại những pháp ấy, các vị a-tu-la hoan hỷ trong đại dương.

Cũng vậy, này các tỳ khưu, có tám pháp kỳ diệu, phi thường ở trong Pháp và Luật này, thấy đi thấy lại những pháp ấy, các vị tỳ khưu hoan hỷ trong Pháp và Luật này. Tám pháp ấy là gì? Này các tỳ khưu, cũng như đại dương có độ dốc tuần tự, độ nghiêng tuần tự, độ lài tuần tự, không có vách đứng đột ngột; cũng vậy, này các tỳ khưu, trong Pháp và Luật này có sự học tập tuần tự, sự thực hành tuần tự, con đường tuần tự, không có sự chứng ngộ trí tuệ một cách đột ngột. Này các tỳ khưu, chính vì trong Pháp và Luật này có sự học tập tuần tự, sự thực hành tuần tự, con đường tuần tự, không có sự chứng ngộ trí tuệ một cách đột ngột; này các tỳ khưu, đây là pháp kỳ diệu, phi thường thứ nhất trong Pháp và Luật này, thấy đi thấy lại pháp ấy, các vị tỳ khưu hoan hỷ trong Pháp và Luật này. ...v.v... Này các tỳ khưu, cũng như đại dương là nơi ở của các loài chúng sanh to lớn; các chúng sanh ấy là: cá Timi, cá Timiṅgala, cá Timirapiṅgala, các vị a-tu-la, các loài rồng, các vị càn-thát-bà, có những chúng sanh với thân hình một trăm do-tuần...v.v... năm trăm do-tuần sống trong đó; cũng vậy, này các tỳ khưu, Pháp và Luật này là nơi ở của các bậc vĩ nhân. Các bậc vĩ nhân ấy là: bậc Dự lưu, người đang thực hành để chứng ngộ quả Dự lưu...v.v... bậc A-la-hán, người đang thực hành để chứng ngộ quả A-la-hán. Này các tỳ khưu, chính vì Pháp và Luật này là nơi ở của các bậc vĩ nhân; các bậc vĩ nhân ấy là: bậc Dự lưu, người đang thực hành để chứng ngộ quả Dự lưu...v.v... bậc A-la-hán, người đang thực hành để chứng ngộ quả A-la-hán; này các tỳ khưu, đây là pháp kỳ diệu, phi thường thứ tám trong Pháp và Luật này, thấy đi thấy lại pháp ấy, các vị tỳ khưu hoan hỷ trong Pháp và Luật này. Này các tỳ khưu, đây chính là tám pháp kỳ diệu, phi thường trong Pháp và Luật này, thấy đi thấy lại những pháp ấy, các vị tỳ khưu hoan hỷ trong Pháp và Luật này. (Kinh) thứ mười.

Phẩm Lớn, thứ hai.

Verañja, Sīha, Ājañña, Khaḷuṅka, và Malāni; Dūteyya, hai kinh Bandhanā, Pahārāda, và Uposatha.