9. Kinh Bố Thí Quả Lớn

52. Một thời, đức Thế Tôn trú ở Campā, bên bờ hồ sen Gaggarā. Rồi, đông đảo các cận sự nam ở Campā đi đến chỗ trưởng lão Sāriputta; sau khi đến, họ đảnh lễ trưởng lão Sāriputta rồi ngồi xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, các cận sự nam ở Campā bạch với trưởng lão Sāriputta rằng: ‘Thưa ngài, đã lâu chúng con không được nghe pháp thoại từ kim khẩu của đức Thế Tôn. Lành thay, thưa ngài, nếu chúng con được nghe pháp thoại từ kim khẩu của đức Thế Tôn.’ ‘Nếu vậy, này các hiền hữu, vào ngày lễ Uposatha, hãy đến, may ra các vị sẽ được nghe pháp thoại từ kim khẩu của đức Thế Tôn.’ ‘Vâng, thưa ngài.’ Các cận sự nam ở Campā đã vâng đáp trưởng lão Sāriputta, rồi từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ trưởng lão Sāriputta, đi nhiễu quanh bên phải rồi ra về.

Rồi, vào ngày lễ Uposatha, các cận sự nam ở Campā đi đến chỗ trưởng lão Sāriputta; sau khi đến, họ đảnh lễ trưởng lão Sāriputta rồi đứng một bên. Rồi, trưởng lão Sāriputta cùng với các cận sự nam ở Campā ấy đi đến chỗ đức Thế Tôn; sau khi đến, ngài đảnh lễ đức Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, trưởng lão Sāriputta bạch với đức Thế Tôn rằng:

“Bạch Thế Tôn, có thể có trường hợp ở đây, một người bố thí một vật thí tương tự nhưng không có quả lớn, không có lợi ích lớn; và bạch Thế Tôn, cũng có thể có trường hợp ở đây, một người bố thí một vật thí tương tự nhưng có quả lớn, có lợi ích lớn chăng?” “Này Sāriputta, có thể có trường hợp ở đây, một người bố thí một vật thí tương tự nhưng không có quả lớn, không có lợi ích lớn; và này Sāriputta, cũng có thể có trường hợp ở đây, một người bố thí một vật thí tương tự nhưng có quả lớn, có lợi ích lớn.” “Bạch Thế Tôn, do nhân gì, do duyên gì mà ở đây, một người bố thí một vật thí tương tự nhưng không có quả lớn, không có lợi ích lớn? Và bạch Thế Tôn, do nhân gì, do duyên gì mà ở đây, một người bố thí một vật thí tương tự nhưng có quả lớn, có lợi ích lớn?”

“Này Sāriputta, ở đây có người bố thí với hy vọng, bố thí với tâm trói buộc, bố thí với mong cầu tích trữ, bố thí với ý nghĩ: ‘Sau khi chết, tôi sẽ hưởng thụ cái này.’ Vị ấy bố thí cho sa-môn hay bà-la-môn các vật thí như: đồ ăn, thức uống, y phục, xe cộ, vòng hoa, hương liệu, thuốc xoa, giường nằm, trú sở, đèn dầu. Này Sāriputta, ngươi nghĩ thế nào, có phải ở đây có người bố thí một vật thí như vậy không?” “Bạch Thế Tôn, đúng vậy.”

“Này Sāriputta, trong trường hợp đó, người nào bố thí với hy vọng, bố thí với tâm trói buộc, bố thí với mong cầu tích trữ, bố thí với ý nghĩ: ‘Sau khi chết, tôi sẽ hưởng thụ cái này,’ sau khi bố thí vật thí ấy, khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh làm bạn đồng hành với chư thiên ở cõi Tứ Đại Thiên Vương. Sau khi nghiệp ấy, thần lực ấy, danh tiếng ấy, quyền lực ấy đã hết, vị ấy trở thành người quay lại, trở về trạng thái này.”

“Này Sāriputta, ở đây, có người không bố thí với tâm mong cầu, không bố thí với tâm trói buộc, không bố thí với tâm tích trữ, không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Sau khi chết, ta sẽ hưởng thụ vật này’; mà bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Bố thí là thiện’... cho đến... cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Bố thí là thiện’; mà bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Việc này đã được cha ông ta thực hiện từ trước, ta không nên làm cho truyền thống gia tộc lâu đời bị suy giảm’... cho đến... cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Việc này đã được cha ông ta thực hiện từ trước, ta không nên làm cho truyền thống gia tộc lâu đời bị suy giảm’; mà bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Ta nấu ăn, còn những vị này không nấu ăn, ta là người nấu ăn không nên không bố thí cho những người không nấu ăn’... cho đến... cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Ta nấu ăn, còn những vị này không nấu ăn, ta là người nấu ăn không nên không bố thí cho những người không nấu ăn’; mà bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Như các vị ẩn sĩ thời xưa đã thực hiện các đại lễ tế tự, đó là Aṭṭhaka, Vāmaka, Vāmadeva, Vessāmitta, Yamadaggi, Aṅgīrasa, Bhāradvāja, Vāseṭṭha, Kassapa, Bhagu, cũng vậy, việc phân chia bố thí này của ta sẽ được như thế’... cho đến... cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Như các vị ẩn sĩ thời xưa đã thực hiện các đại lễ tế tự, đó là Aṭṭhaka, Vāmaka, Vāmadeva, Vessāmitta, Yamadaggi, Aṅgīrasa, Bhāradvāja, Vāseṭṭha, Kassapa, Bhagu, cũng vậy, việc phân chia bố thí này của ta sẽ được như thế’; mà bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Khi ta thực hiện việc bố thí này, tâm ta được trong sạch, sự hoan hỷ và hân hoan khởi sanh’... cho đến... cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Khi ta thực hiện việc bố thí này, tâm ta được trong sạch, sự hoan hỷ và hân hoan khởi sanh’; mà bố thí để trang hoàng tâm, để hỗ trợ tâm. Vị ấy bố thí cho Sa-môn hoặc Bà-la-môn các vật dụng như thức ăn, thức uống, y phục, xe cộ, vòng hoa, hương liệu, thuốc xoa, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc. Này Sāriputta, ông nghĩ thế nào, ở đây có người nào bố thí như vậy không?” “Bạch Thế Tôn, có ạ.”

“Này Sāriputta, trong trường hợp đó, người nào không bố thí với tâm mong cầu; không bố thí với tâm trói buộc; không bố thí với tâm tích trữ; không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Sau khi chết, ta sẽ hưởng thụ vật này’; cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Bố thí là thiện’; cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Việc này đã được cha ông ta thực hiện từ trước, ta không nên làm cho truyền thống gia tộc lâu đời bị suy giảm’; cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Ta nấu ăn, còn những vị này không nấu ăn, ta là người nấu ăn không nên không bố thí cho những người không nấu ăn’; cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Như các vị ẩn sĩ thời xưa đã thực hiện các đại lễ tế tự, đó là Aṭṭhaka, Vāmaka, Vāmadeva, Vessāmitta, Yamadaggi, Aṅgīrasa, Bhāradvāja, Vāseṭṭha, Kassapa, Bhagu, cũng vậy, việc phân chia bố thí này của ta sẽ được như thế’; cũng không bố thí với ý nghĩ rằng: ‘Khi ta thực hiện việc bố thí này, tâm ta được trong sạch, sự hoan hỷ và hân hoan khởi sanh’; mà bố thí để trang hoàng tâm, để hỗ trợ tâm. Sau khi bố thí như vậy, sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy được sanh làm bạn đồng hành với chư thiên cõi Phạm thiên. Sau khi hưởng hết nghiệp quả, thần thông, danh tiếng, và quyền lực đó, vị ấy trở thành bậc Bất Lai, không còn trở lại thế gian này nữa. Này Sāriputta, đây chính là nhân, đây chính là duyên khiến cho việc bố thí của một người ở đây, dù là bố thí tương tự, lại không có quả lớn, không có lợi ích lớn. Và này Sāriputta, đây chính là nhân, đây chính là duyên khiến cho việc bố thí của một người ở đây, dù là bố thí tương tự, lại có quả lớn, có lợi ích lớn.” Kinh thứ chín.