Bản dịch
Kosalasutta
TTC 1Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvatthi (Xá-vệ), tại Jetavana (Thắng Lâm), khu vườn ông Anàthapindika. Rồi vua Pasenadi nước Kosala đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên.
Lúc bấy giờ hoành hậu Mallikà mệnh chung. Rồi một người đi đến Pasenadi nước Kosala; sau khi đến, báo tin kề bên tai vua Pasenadi nước Kosala: “Tâu Ðại vương, hoàng hậu Mallikà đã mệnh chung”. Ðược nghe nói vậy, vua Pasenadi nước Kosala khổ đau, ưu tư, thụt vai, cúi đầu, sửng sờ, không nói nên lời. Rồi Thế Tôn biết được vua Pasenadi nước Kosala đang đau khổ, ưu tư, thụt vai, cúi đầu, sửng sờ, không nói nên lời, liền nói với vua Pasenadi nước Kosala:
TTC 2—Thưa Ðại vương, có năm sự kiện này không thể có được bởi một Sa-môn hay Bà-la-môn, bởi Ma hay Phạm thiên hay bởi một ai ở đời. Thế nào là năm?
… (Hoàn toàn giống như kinh trước cho đến câu: “… Phải kiên trì thế nào”, với những thay đổi cần thiết nếu có…)
Bản dịch: Thích Minh Châu
Bộ kinh nầy được Hòa thượng Thích Minh Châu dịch từ tạng Pali sang Việt ngữ năm 1976–1977, và được Viện Phật Học Vạn Hạnh, Sài Gòn, ấn hành năm 1980–1981. Trong chương trình phiên dịch và ấn hành Ðại tạng kinh Việt Nam, bộ kinh được hiệu đính thành 4 tập và tái bản năm 1996, qua số thứ tự 21, 22, 23, và 24. These texts have been used with the kind permission of the webmaster of http://www.budsas.net/ Prepared for SuttaCentral by Ayya Vimala.
Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Anh: Bhikkhu Sujato · Việt: Bản dịch AI (OpenTipitaka)
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho rājā pasenadi kosalo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.
Tena kho pana samayena mallikā devī kālaṅkatā hoti. Atha kho aññataro puriso yena rājā pasenadi kosalo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā rañño pasenadissa kosalassa upakaṇṇake āroceti: “mallikā devī, deva, kālaṅkatā”ti.
At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery. Then King Pasenadi of Kosala went up to the Buddha, bowed, and sat down to one side.
Then a man went up to the king and whispered in his ear, “Your Majesty, Queen Mallikā has passed away.”
51. Tôi nghe như vầy. Một thời, Thế Tôn trú tại Sāvatthī, trong vườn của ông Anāthapiṇḍika, tại Jetavana. Tại đó, Thế Tôn gọi các Tỳ khưu: ‘Này các Tỳ khưu.’ – ‘Bạch Thế Tôn,’ các Tỳ khưu ấy vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau:
Evaṁ vutte, rājā pasenadi kosalo dukkhī dummano pattakkhandho adhomukho pajjhāyanto appaṭibhāno nisīdi.
When this was said, King Pasenadi was miserable and sad. He sat with his shoulders drooping, downcast, depressed, with nothing to say.
(Vào lúc bấy giờ, hoàng hậu Mallikā đã mệnh chung.) Bấy giờ, một người đàn ông đi đến nơi vua Pasenadi xứ Kosala đang ở; sau khi đi đến, người ấy báo tin vào tai của vua Pasenadi xứ Kosala: “Tâu Đại vương, hoàng hậu Mallikā đã mệnh chung.” Khi được nói như vậy, vua Pasenadi xứ Kosala đau khổ, buồn rầu, vai rũ xuống, mặt cúi gằm, trầm tư, không nói nên lời, và ngồi xuống.
Atha kho bhagavā rājānaṁ pasenadiṁ kosalaṁ dukkhiṁ dummanaṁ pattakkhandhaṁ adhomukhaṁ pajjhāyantaṁ appaṭibhānaṁ viditvā rājānaṁ pasenadiṁ kosalaṁ etadavoca: “pañcimāni, mahārāja, alabbhanīyāni ṭhānāni samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā kenaci vā lokasmiṁ. Katamāni pañca? ‘Jarādhammaṁ mā jīrī’ti alabbhanīyaṁ ṭhānaṁ …pe… na socanāya paridevanāya …pe… kammaṁ daḷhaṁ kinti karomi dānī”ti.
Navamaṁ.
Knowing this, the Buddha said to him, “Great king, there are five things that cannot be had by any ascetic or brahmin or god or Māra or divinity or by anyone in the world. What five? That someone liable to old age should not grow old. … Sorrowing and lamenting doesn’t do even a little bit of good … ‘The deed is powerful. What can I do now?’”
Bấy giờ, đức Thế Tôn, sau khi biết vua Pasenadi xứ Kosala đang đau khổ, buồn rầu, vai rũ xuống, mặt cúi gằm, trầm tư, không nói nên lời, đã nói điều này với vua Pasenadi xứ Kosala: “Tâu Đại vương, ở trên đời có năm điều này không thể đạt được bởi Sa-môn, Bà-la-môn, chư thiên, Ma vương, Phạm thiên, hay bởi bất cứ ai. Năm điều ấy là gì? ‘Bản chất phải chịu già, mong rằng đừng già,’ là điều không thể đạt được ... ... không phải do sầu muộn, than khóc ... ... ‘Nghiệp đã được tạo tác vững chắc, bây giờ ta có thể làm gì được đây?’” Hết phẩm thứ chín.
