- Aṅguttara Nikāya 5.123
- 13. Gilānavagga
Bản dịch
AN 5.123 — Săn Sóc Bệnh
Paṭhamaupaṭṭhākasutta
TTC 1—Thành tựu năm pháp này, này các Tỷ-kheo, một người bị bệnh tự săn sóc bệnh không được tốt đẹp. Thế nào là năm?
TTC 2Làm điều không thích đáng; không biết vừa phải trong khi chữa trị; không sử dụng thuốc; với người săn sóc bệnh muốn lợi ích (cho mình, cho người bệnh); không có như thật nói rõ bệnh hoạn: Khi tăng tiến là tăng tiến như vậy, khi giảm thiểu là giảm thiểu như vậy, khi đứng lại là đứng lại như vậy; đối với các khổ thọ thuộc về thân khởi lên, khốc liệt, cường liệt, mãnh liệt, không thích thú, không thích ý, đoạt mạng, khó lòng nhẫn thọ.
Thành tựu năm pháp này, này các Tỷ-kheo, kẻ bị bệnh không săn sóc bệnh mình cho được tốt đẹp.
TTC 3Thành tựu năm pháp này, này các Tỷ-kheo, một người bị bệnh là người săn sóc bệnh mình được tốt đẹp. Thế nào là năm?
TTC 4Làm điều thích đáng; biết vừa phải trong khi chữa trị; có sử dụng thuốc; với người săn sóc bệnh muốn lợi ích (cho mình); như thật nói rõ bệnh hoạn: Khi tăng tiến là tăng tiến như vậy, khi giảm thiểu là giảm thiểu như vậy, khi đứng lại là đứng lại như vậy; đối với các khổ thọ thuộc về thân khởi lên khốc liệt, cường liệt, mãnh liệt, không thích thú, không thích ý, đoạt mạng, có thể nhẫn chịu.
Thành tựu năm pháp này, này các Tỷ-kheo, một người bị bệnh là người săn sóc bệnh mình được tốt đẹp.
Bản dịch: Thích Minh Châu
Bộ kinh nầy được Hòa thượng Thích Minh Châu dịch từ tạng Pali sang Việt ngữ năm 1976–1977, và được Viện Phật Học Vạn Hạnh, Sài Gòn, ấn hành năm 1980–1981. Trong chương trình phiên dịch và ấn hành Ðại tạng kinh Việt Nam, bộ kinh được hiệu đính thành 4 tập và tái bản năm 1996, qua số thứ tự 21, 22, 23, và 24. These texts have been used with the kind permission of the webmaster of http://www.budsas.net/ Prepared for SuttaCentral by Ayya Vimala.
Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Anh: Bhikkhu Sujato · Việt: Bản dịch AI (OpenTipitaka)
- Numbered Discourses 5.123
- 13. Sick
A Carer (1st)
3. Kinh Người Chăm Sóc Thứ Nhất
“Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato gilāno dūpaṭṭhāko hoti. Katamehi pañcahi? Asappāyakārī hoti, sappāye mattaṁ na jānāti, bhesajjaṁ nappaṭisevitā hoti, atthakāmassa gilānupaṭṭhākassa na yathābhūtaṁ ābādhaṁ āvikattā hoti abhikkamantaṁ vā abhikkamatīti paṭikkamantaṁ vā paṭikkamatīti ṭhitaṁ vā ṭhitoti, uppannānaṁ sārīrikānaṁ vedanānaṁ dukkhānaṁ tibbānaṁ kharānaṁ kaṭukānaṁ asātānaṁ amanāpānaṁ pāṇaharānaṁ anadhivāsakajātiko hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato gilāno dūpaṭṭhāko hoti.
“Mendicants, a patient with five qualities is hard to care for. What five? They do what is unsuitable. They don’t know moderation in what is suitable. They don’t take their medicine. Though their carer wants what’s best for them, they don’t accurately report their symptoms by saying when they’re getting worse, getting better, or staying the same. And they cannot endure physical pain—sharp, severe, acute, unpleasant, disagreeable, and life-threatening. A patient with these five qualities is hard to care for.
123. Này các Tỳ khưu, người bệnh thành tựu năm pháp thì khó chăm sóc. Do năm pháp nào? Làm điều không thích hợp; không biết chừng mực trong điều thích hợp; không dùng thuốc; không trình bày bệnh trạng một cách chân thật cho người chăm sóc mong muốn lợi ích, rằng bệnh đang thuyên giảm, hay đang trở nặng, hay đang giữ nguyên; và có tính không kham nhẫn đối với các cảm thọ thuộc về thân đã sanh khởi, đau đớn, mãnh liệt, dữ dội, buốt nhói, khó chịu, không vừa ý, đoạt mạng. Này các Tỳ khưu, người bệnh thành tựu năm pháp này thì khó chăm sóc.
Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato gilāno sūpaṭṭhāko hoti. Katamehi pañcahi? Sappāyakārī hoti, sappāye mattaṁ jānāti, bhesajjaṁ paṭisevitā hoti, atthakāmassa gilānupaṭṭhākassa yathābhūtaṁ ābādhaṁ āvikattā hoti abhikkamantaṁ vā abhikkamatīti paṭikkamantaṁ vā paṭikkamatīti ṭhitaṁ vā ṭhitoti, uppannānaṁ sārīrikānaṁ vedanānaṁ dukkhānaṁ tibbānaṁ kharānaṁ kaṭukānaṁ asātānaṁ amanāpānaṁ pāṇaharānaṁ adhivāsakajātiko hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato gilāno sūpaṭṭhāko hotī”ti.
Tatiyaṁ.
A patient with five qualities is easy to care for. What five? They do what is suitable. They know moderation in what is suitable. They take their medicine. Because their carer wants what’s best for them, they accurately report their symptoms by saying when they’re getting worse, getting better, or staying the same. And they can endure physical pain—sharp, severe, acute, unpleasant, disagreeable, and life-threatening. A patient with these five qualities is easy to care for.”
Này các Tỳ khưu, người bệnh được thành tựu năm pháp thì dễ chăm sóc. Thế nào là năm? (1) Làm những điều thích hợp; (2) biết chừng mực trong những điều thích hợp; (3) chịu dùng thuốc; (4) đối với người chăm bệnh có lòng mong cầu lợi ích, trình bày bệnh trạng một cách chân thật rằng: ‘Bệnh đang thuyên giảm’ khi bệnh đang thuyên giảm, hoặc ‘bệnh đang trầm trọng hơn’ khi bệnh đang trầm trọng hơn, hoặc ‘bệnh đang ổn định’ khi bệnh đang ổn định; (5) có khả năng chịu đựng các cảm thọ về thân thể đã khởi lên, đau đớn, mãnh liệt, dữ dội, nhói buốt, không vừa ý, không hài lòng, nguy hiểm đến tính mạng. Này các Tỳ khưu, người bệnh được thành tựu năm pháp này thì dễ chăm sóc. Kinh thứ ba.