Chuyện 3 con gái Ma Vương
Vị chiến thắng không bại, Vị bước đi trên đời, Không dấu tích chiến thắng, Phật giới rộng mênh mông, Ai dùng chân theo dõi Bậc không để dấu tích?
Bản dịch
DHP 179-196 — Phẩm Đức Phật
Buddhavagga
- Tiểu Bộ Kinh
- Kinh Pháp Cú
Phẩm Phật-đà
Ai giải tỏa lưới tham, Ái phược hết dắt dẫn, Phật giới rộng mênh mông, Ai dùng chân theo dõi Bậc không để dấu tích?
Chuyện thể hiện thần thông nhiếp phục ngoại đạo
Người trí chuyên thiền định, Thích an tịnh viễn ly, Chư thiên đều ái kính, Bậc chánh giác, chánh niệm.
Chuyện long vương Erakapatta.
Khó thay, được làm người, Khó thay, được sống còn, Khó thay, nghe Diệu Pháp, Khó thay, Phật ra đời!
Chuyện Trưởng lão Ānanda vấn đạo
Không làm mọi điều ác. Thành tựu các hạnh lành, Tâm ý giữ trong sạch, Chính lời chư Phật dạy.
Chư Phật thường giảng dạy; Nhẫn, khổ hạnh tối thượng; Niết-bàn quả tối thượng; Xuất gia không phá người; Sa môn không hại người.
Không phỉ báng, phá hoại, Hộ trì giới căn bản, Ăn uống có tiết độ, Sàng tọa chỗ nhàn tịnh Chuyên chú tăng thượng tâm, Chính lời chư Phật dạy.
Chuyện vị Tỳ-kheo không hoan hỷ
Dầu mưa bằng tiền vàng, Các dục khó thỏa mãn. Dục đắng nhiều ngọt ít, Biết vậy là bậc trí.
Ðệ tử bậc chánh giác, Không tìm cầu dục lạc, Dầu là dục chư thiên, Chỉ ưa thích ái diệt.
Chuyện quốc sư Aggidatta
Loài người sợ hoảng hốt, Tìm nhiều chỗ quy y, Hoặc rừng rậm, núi non, Hoặc vườn cây, đền tháp.
Quy y ấy không ổn, Không quy y tối thượng. Quy y các chỗ ấy, Không thoát mọi khổ đau?
Ai quy y Ðức Phật, Chánh Pháp và chư Tăng, Ai dùng chánh tri kiến, Thấy được bốn Thánh đế.
Thấy khổ và khổ tập, Thấy sự khổ vượt qua, Thấy đường Thánh tám ngành, Ðưa đến khổ não tận.
Thật quy y an ổn, Thật quy y tối thượng, Có quy y như vậy, Mới thoát mọi khổ đau.
Chuyện Trưởng lão Ānanda vấn đạo
Khó gặp bậc thánh nhân, Không phải đâu cũng có. Chỗ nào bậc trí sanh, Gia đình tất an lạc.
Chuyện chư Tỳ-kheo
Vui thay, Phật ra đời! Vui thay, Pháp được giảng! Vui thay, Tăng hòa hợp! Hòa hợp tu, vui thay!
Chuyện bảo tháp Phật Kassapa (Ca-diếp)
Cúng dường bậc đáng cúng, Chư Phật hoặc đệ tử, Các bậc vượt hý luận, Ðoạn diệt mọi sầu bi.
Cúng dường bậc như vậy, Tịch tịnh, không sợ hãi, Các công đức như vậy, Không ai ước lường được.
Hết phẩm Phật-đà
Hết phẩm
Bản dịch: HT. Thích Minh Châu
Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Anh: Bhikkhu Sujato · Việt: HT. Thích Minh Châu
- Khuddakanikāya
- Minor Collection
Tiểu Bộ Kinh
Kinh Pháp Cú
Buddhavagga
14. The Buddhas
Phẩm Phật-đà
Māradhītaravatthu
Chuyện 3 con gái Ma Vương
Yassa jitaṁ nāvajīyati,
He whose victory may not be undone,
Vị chiến thắng không bại,
Jitaṁ yassa noyāti koci loke;
a victory unrivaled in all the world;
Vị bước đi trên đời, Không dấu tích chiến thắng,
Taṁ buddhamanantagocaraṁ,
by what track would you trace that Buddha,
Phật giới rộng mênh mông,
Apadaṁ kena padena nessatha.
who leaves no track in his infinite range?
Ai dùng chân theo dõi Bậc không để dấu tích?
Yassa jālinī visattikā,
Of craving, the weaver, the clinger, he has none:
Ai giải tỏa lưới tham,
Taṇhā natthi kuhiñci netave;
so where can he be traced?
Ái phược hết dắt dẫn,
Taṁ buddhamanantagocaraṁ,
By what track would you trace that Buddha,
Phật giới rộng mênh mông,
Apadaṁ kena padena nessatha.
who leaves no track in his infinite range?
Ai dùng chân theo dõi Bậc không để dấu tích?
Devorohaṇavatthu
Chuyện thể hiện thần thông nhiếp phục ngoại đạo
Ye jhānapasutā dhīrā,
The attentive intent on absorption,
Người trí chuyên thiền định,
nekkhammūpasame ratā;
who love the peace of renunciation,
Thích an tịnh viễn ly,
Devāpi tesaṁ pihayanti,
the Buddhas, ever mindful,
Chư thiên đều ái kính,
sambuddhānaṁ satīmataṁ.
are envied by even the gods.
Bậc chánh giác, chánh niệm.
Erakapattanāgarājavatthu
Chuyện long vương Erakapatta.
Kiccho manussapaṭilābho,
It’s hard to gain a human birth;
Khó thay, được làm người,
kicchaṁ maccāna jīvitaṁ;
the life of mortals is hard;
Khó thay, được sống còn,
Kicchaṁ saddhammassavanaṁ,
it’s hard to hear the true teaching;
Khó thay, nghe Diệu Pháp,
kiccho buddhānamuppādo.
the arising of Buddhas is hard.
Khó thay, Phật ra đời!
Ānandattherapañhavatthu
Chuyện Trưởng lão Ānanda vấn đạo
Sabbapāpassa akaraṇaṁ,
Not to do any evil;
Không làm mọi điều ác.
kusalassa upasampadā;
to embrace the good;
Thành tựu các hạnh lành,
Sacittapariyodapanaṁ,
to purify one’s mind:
Tâm ý giữ trong sạch,
etaṁ buddhāna sāsanaṁ.
this is the instruction of the Buddhas.
Chính lời chư Phật dạy.
Khantī paramaṁ tapo titikkhā,
Patient acceptance is the ultimate fervor.
Chư Phật thường giảng dạy; Nhẫn, khổ hạnh tối thượng;
Nibbānaṁ paramaṁ vadanti buddhā;
Extinguishment is the ultimate, say the Buddhas.
Niết-bàn quả tối thượng;
Na hi pabbajito parūpaghātī,
No true renunciate injures another,
Xuất gia không phá người;
Na samaṇo hoti paraṁ viheṭhayanto.
nor does an ascetic hurt another.
Sa môn không hại người.
Anūpavādo anūpaghāto,
Not speaking ill nor doing harm;
Không phỉ báng, phá hoại,
Pātimokkhe ca saṁvaro;
restraint in the monastic code;
Hộ trì giới căn bản,
Mattaññutā ca bhattasmiṁ,
moderation in eating;
Ăn uống có tiết độ,
Pantañca sayanāsanaṁ;
staying in remote lodgings;
Sàng tọa chỗ nhàn tịnh
Adhicitte ca āyogo,
commitment to the higher mind—
Chuyên chú tăng thượng tâm,
Etaṁ buddhāna sāsanaṁ.
this is the instruction of the Buddhas.
Chính lời chư Phật dạy.
Anabhiratabhikkhuvatthu
Chuyện vị Tỳ-kheo không hoan hỷ
Na kahāpaṇavassena,
Even if it were raining money,
Dầu mưa bằng tiền vàng,
titti kāmesu vijjati;
you’d not be sated in sensual pleasures.
Các dục khó thỏa mãn.
Appassādā dukhā kāmā,
An astute person understands that sensual pleasures
Dục đắng nhiều ngọt ít,
iti viññāya paṇḍito.
offer little gratification and much suffering.
Biết vậy là bậc trí.
Api dibbesu kāmesu,
Thus they find no delight
Ðệ tử bậc chánh giác,
ratiṁ so nādhigacchati;
even in celestial pleasures.
Không tìm cầu dục lạc,
Taṇhakkhayarato hoti,
A disciple of the fully awakened Buddha
Dầu là dục chư thiên,
sammāsambuddhasāvako.
delights in the ending of craving.
Chỉ ưa thích ái diệt.
Aggidattabrāhmaṇavatthu
Chuyện quốc sư Aggidatta
Bahuṁ ve saraṇaṁ yanti,
So many go for refuge
Loài người sợ hoảng hốt,
pabbatāni vanāni ca;
to mountains and forest groves,
Tìm nhiều chỗ quy y,
Ārāmarukkhacetyāni,
to shrines in tended parks;
Hoặc rừng rậm, núi non,
manussā bhayatajjitā.
those people are driven by fear.
Hoặc vườn cây, đền tháp.
Netaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ,
But such refuge is no sanctuary,
Quy y ấy không ổn,
netaṁ saraṇamuttamaṁ;
it is no supreme refuge.
Không quy y tối thượng.
Netaṁ saraṇamāgamma,
By going to that refuge,
Quy y các chỗ ấy,
sabbadukkhā pamuccati.
you’re not released from all suffering.
Không thoát mọi khổ đau?
Yo ca buddhañca dhammañca,
One gone for refuge to the Buddha,
Ai quy y Ðức Phật,
saṅghañca saraṇaṁ gato;
to his teaching and to the Saṅgha,
Chánh Pháp và chư Tăng,
Cattāri ariyasaccāni,
sees the four noble truths
Ai dùng chánh tri kiến,
sammappaññāya passati.
with right understanding:
Thấy được bốn Thánh đế.
Dukkhaṁ dukkhasamuppādaṁ,
suffering, suffering’s origin,
Thấy khổ và khổ tập,
dukkhassa ca atikkamaṁ;
suffering’s transcendence,
Thấy sự khổ vượt qua,
Ariyaṁ caṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ,
and the noble eightfold path
Thấy đường Thánh tám ngành,
dukkhūpasamagāminaṁ.
that leads to the stilling of suffering.
Ðưa đến khổ não tận.
Etaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ,
Such refuge is a sanctuary,
Thật quy y an ổn,
etaṁ saraṇamuttamaṁ;
it is the supreme refuge.
Thật quy y tối thượng,
Etaṁ saraṇamāgamma,
By going to that refuge,
Có quy y như vậy,
sabbadukkhā pamuccati.
you’re released from all suffering.
Mới thoát mọi khổ đau.
Ānandattherapañhavatthu
Chuyện Trưởng lão Ānanda vấn đạo
Dullabho purisājañño,
It’s hard to find a thoroughbred man:
Khó gặp bậc thánh nhân,
na so sabbattha jāyati;
they’re not born just anywhere.
Không phải đâu cũng có.
Yattha so jāyati dhīro,
A family where that attentive one is born
Chỗ nào bậc trí sanh,
taṁ kulaṁ sukhamedhati.
prospers in happiness.
Gia đình tất an lạc.
Sambahulabhikkhuvatthu
Chuyện chư Tỳ-kheo
Sukho buddhānamuppādo,
Happy, the arising of Buddhas!
Vui thay, Phật ra đời!
sukhā saddhammadesanā;
Happy, the teaching of Dhamma!
Vui thay, Pháp được giảng!
Sukhā saṅghassa sāmaggī,
Happy is the harmony of the Saṅgha,
Vui thay, Tăng hòa hợp!
samaggānaṁ tapo sukho.
and the striving of the harmonious is happy.
Hòa hợp tu, vui thay!
Kassapadasabalassasuvaṇṇacetiyavatthu
Chuyện bảo tháp Phật Kassapa (Ca-diếp)
Pūjārahe pūjayato,
When a person venerates the worthy—
Cúng dường bậc đáng cúng,
buddhe yadi va sāvake;
the Buddha or his disciple,
Chư Phật hoặc đệ tử,
Papañcasamatikkante,
who have transcended proliferation,
Các bậc vượt hý luận,
tiṇṇasokapariddave.
and have left behind grief and lamentation,
Ðoạn diệt mọi sầu bi.
Te tādise pūjayato,
quenched, fearing nothing from any quarter—
Cúng dường bậc như vậy,
nibbute akutobhaye;
the merit of one venerating such as these,
Tịch tịnh, không sợ hãi,
Na sakkā puññaṁ saṅkhātuṁ,
cannot be calculated by anyone,
Các công đức như vậy,
imettamapi kenaci.
saying it is just this much.
Không ai ước lường được.
Buddhavaggo cuddasamo.
Hết phẩm Phật-đà
Paṭhamabhāṇavāraṁ.
Hết phẩm