- Aṅguttara Nikāya 7.15
- 2. Anusayavagga
Bản dịch
AN 7.15 — Ví Dụ Nước
Udakūpamāsutta
TTC 1—Này các Tỷ-kheo, có bảy hạng người được ví dụ với nước, có mặt hiện hữu ở đời. Thế nào là bảy?
TTC 2Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người lặn một lần rồi chìm luôn; ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên, lại chìm xuống; ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên, được đứng lại; ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên, lại nhìn và thấy; ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên lại bơi tới; ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên, đạt được chỗ có chân đứng; ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên, sau khi bơi qua đến được bờ bên kia, lên đứng trên đất liền, là một vị Bà-la-môn. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người, lặn một lần rồi chìm luôn?
TTC 3Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người hoàn toàn thành tựu với các pháp đen, bất thiện. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người lặn một lần rồi chìm luôn. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người sau khi nổi lên lại chìm xuống?
TTC 4Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người nổi lên và suy nghĩ: “Lành thay, lòng tin trong các thiện pháp! Lành thay, lòng xấu hổ… Lành thay, lòng sợ hãi… Lành thay, sự tinh tấn… Lành thay, trí tuệ trong các thiện pháp!” Lòng tin ấy của vị đo không an trú, không tăng trưởng, bị giảm thiểu. Lòng xấu hổ đó của vị ấy… lòng sợ hãi đó của vị ấy… sự tinh tấn đó của vị ấy… Trí tuệ đó của vị ấy không an trú, không tăng trưởng, bị giảm thiểu. Như vậy, này các Tỷ-kheo là hạng người sau khi nổi lên, lại chìm xuống.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người sau khi nổi lên, được đứng lại?
TTC 5Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người nổi lên và suy nghĩ như sau: “Lành thay, lòng tin trong các thiện pháp! Lành thay, lòng hổ thẹn… Lành thay, lòng sợ hãi… Lành thay, sự tinh tấn… Lành thay, trí tuệ trong các thiện pháp!” Lòng tin đó của vị ấy không giảm thiểu, không tăng trưởng, được đứng lại, lòng hổ thẹn đó của vị ấy… lòng sợ hãi đó của vị ấy… sự tinh tấn đó của vị ấy… trí tuệ đó của vị ấy không giảm thiểu, không tăng trưởng, được đứng lại. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người sau khi nổi lên, được đứng lại.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người sau khi nổi lên, lại nhìn và thấy?
TTC 6Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người nổi lên và suy nghĩ: “Lành thay, lòng tin trong các thiện pháp! Lành thay, lòng hổ thẹn… Lành thay, lòng sợ hãi… Lành thay, sự tinh tấn… Lành thay, trí tuệ trong các thiện pháp!” Vị ấy, sau khi đoạn diệt ba kiết sử, là bậc Dự lưu, không còn bị đọa lạc, quyết chắc chứng ngộ Bồ đề. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người sau khi nổi lên, lại nhìn và thấy.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người sau khi nổi lên, lại bơi tới?
TTC 7Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người nổi lên và suy nghĩ: “Lành thay, lòng tin trong các thiện pháp! Lành thay, lòng hổ thẹn… Lành thay, lòng sợ hãi… Lành thay, sự tinh tấn… Lành thay, trí tuệ trong các thiện pháp!” Vị ấy, sau khi đoạn diệt ba kiết sử, sau khi làm muội lược tham sân si, là bậc Nhất Lai, còn trở lui đời này một lần nữa rồi đoạn tận khổ đau. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người sau khi nổi lên, lại bơi tới.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người sau khi nổi lên, lại đạt được chân đứng?
TTC 8Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên và suy nghĩ: “Lành thay, lòng tin trong các thiện pháp! Lành thay, lòng hổ thẹn… Lành thay, lòng sợ hãi… Lành thay, sự tinh tấn… Lành thay, trí tuệ trong các thiện pháp!” Vị ấy, sau khi đoạn diệt năm hạ phần kiết sử, được hóa sanh, tại đấy nhập Niết-bàn, không trở lui trạng thái ấy. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người sau khi nổi lên, đã đạt chân đứng.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người sau khi nổi lên đã bơi qua, đạt đến bờ bên kia, đứng trên đất liền, là bậc Bà-la-môn?
TTC 9Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người nổi lên và suy nghĩ: “Lành thay, lòng tin trong các thiện pháp! Lành thay, lòng xấu hổ … Lành thay, lòng sợ hãi… Lành thay, sự tinh tấn… Lành thay, trí tuệ trong các thiện pháp!” Vị ấy, sau khi đoạn diệt các lậu hoặc, ngay trong hiện tại, tự mình chứng ngộ với thắng trí, chứng đạt và an trú vô lậu tâm giải thoát, tuệ giải thoát. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người sau khi nổi lên đã bơi qua, đã đến bờ bên kia, đã đứng trên đất liền, là bậc Bà-la-môn.
Này các Tỷ-kheo, đây là bảy hạng người được ví dụ với nước, có mặt, hiện hữu ở đời.
Bản dịch: Thích Minh Châu
Bộ kinh nầy được Hòa thượng Thích Minh Châu dịch từ tạng Pali sang Việt ngữ năm 1976–1977, và được Viện Phật Học Vạn Hạnh, Sài Gòn, ấn hành năm 1980–1981. Trong chương trình phiên dịch và ấn hành Ðại tạng kinh Việt Nam, bộ kinh được hiệu đính thành 4 tập và tái bản năm 1996, qua số thứ tự 21, 22, 23, và 24. These texts have been used with the kind permission of the webmaster of http://www.budsas.net/ Prepared for SuttaCentral by Ayya Vimala.
Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Anh: Bhikkhu Sujato · Việt: Bản dịch AI (OpenTipitaka)
- Numbered Discourses 7.15
- 2. Tendencies
A Simile With Water
5. Kinh Ví Dụ Nước
“Sattime, bhikkhave, udakūpamā puggalā santo saṁvijjamānā lokasmiṁ.
Katame satta? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sakiṁ nimuggo nimuggova hoti; idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjitvā nimujjati; idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjitvā ṭhito hoti; idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjitvā vipassati viloketi; idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjitvā patarati; idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjitvā patigādhappatto hoti; idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjitvā tiṇṇo hoti pāraṅgato thale tiṭṭhati brāhmaṇo.
“Mendicants, these seven individuals found in the world are like those in water.
What seven? One individual sinks under once and stays under. One individual rises up then sinks under. One individual rises up then stays put. One individual rises up then sees and discerns. One individual rises up then crosses over. One individual rises up then finds a foothold. One individual has risen up, crossed over, and gone to the far shore, a brahmin who stands on solid ground.
15. Này các Tỳ khưu, có bảy hạng người ví như nước này, hiện hữu, có mặt ở đời. Bảy hạng người nào? Này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người một lần chìm xuống rồi chìm luôn. Lại nữa, này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người sau khi trồi lên lại chìm xuống. Lại nữa, này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người sau khi trồi lên liền đứng lại. Lại nữa, này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người sau khi trồi lên liền nhìn quanh, ngó chừng. Lại nữa, này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người sau khi trồi lên liền bơi qua. Lại nữa, này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người sau khi trồi lên liền đạt đến chỗ đứng vững chắc. Lại nữa, này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người sau khi trồi lên đã vượt qua, đã đến bờ bên kia, đứng trên đất liền, là một vị Bà-la-môn.
Kathañca, bhikkhave, puggalo sakiṁ nimuggo nimuggova hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo samannāgato hoti ekantakāḷakehi akusalehi dhammehi. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo sakiṁ nimuggo nimuggova hoti.
And what kind of individual sinks under once and stays under? It’s the kind of individual who has absolutely dark, unskillful qualities. This kind of individual sinks under once and stays under.
Này các Tỳ khưu, thế nào là hạng người một lần chìm xuống rồi chìm luôn? Này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người được trang bị các pháp bất thiện hoàn toàn đen tối. Này các Tỳ khưu, như vậy là hạng người một lần chìm xuống rồi chìm luôn.
Kathañca, bhikkhave, puggalo ummujjitvā nimujjati? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjati sādhu saddhā kusalesu dhammesu, sādhu hirī …pe… sādhu ottappaṁ … sādhu vīriyaṁ … sādhu paññā kusalesu dhammesūti. Tassa sā saddhā neva tiṭṭhati no vaḍḍhati hāyatiyeva, tassa sā hirī …pe… tassa taṁ ottappaṁ … tassa taṁ vīriyaṁ … tassa sā paññā neva tiṭṭhati no vaḍḍhati hāyatiyeva. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo ummujjitvā nimujjati.
And what kind of individual rises up then sinks under? It’s the kind of individual who, rising up, thinks: ‘It’s good to have faith, conscience, prudence, energy, and wisdom regarding skillful qualities.’ However their faith, conscience, prudence, energy, and wisdom don’t last or grow, but dwindle away. This kind of individual rises up then sinks under.
Này các Tỳ khưu, thế nào là hạng người sau khi trồi lên lại chìm xuống? Này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người trồi lên (với ý nghĩ): ‘Lành thay, niềm tin vào các pháp thiện! Lành thay, sự hổ thẹn... Lành thay, sự ghê sợ... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ vào các pháp thiện!’ Niềm tin ấy của người ấy không đứng vững, không tăng trưởng, mà chỉ suy giảm. Sự hổ thẹn ấy của người ấy... sự ghê sợ ấy... sự tinh tấn ấy... trí tuệ ấy của người ấy không đứng vững, không tăng trưởng, mà chỉ suy giảm. Này các Tỳ khưu, như vậy là hạng người sau khi trồi lên lại chìm xuống.
Kathañca, bhikkhave, puggalo ummujjitvā ṭhito hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjati sādhu saddhā kusalesu dhammesu, sādhu hirī …pe… sādhu ottappaṁ … sādhu vīriyaṁ … sādhu paññā kusalesu dhammesūti. Tassa sā saddhā neva hāyati no vaḍḍhati ṭhitā hoti. Tassa sā hirī …pe… tassa taṁ ottappaṁ … tassa taṁ vīriyaṁ … tassa sā paññā neva hāyati no vaḍḍhati ṭhitā hoti. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo ummujjitvā ṭhito hoti.
And what kind of individual rises up then stays put? It’s the kind of individual who, rising up, thinks: ‘It’s good to have faith, conscience, prudence, energy, and wisdom regarding skillful qualities.’ And their faith, conscience, prudence, energy, and wisdom lasts, neither dwindling nor growing. This kind of individual rises up then stays put.
Này các Tỳ khưu, thế nào là hạng người sau khi trồi lên liền đứng lại? Này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người trồi lên (với ý nghĩ): ‘Lành thay, niềm tin vào các pháp thiện! Lành thay, sự hổ thẹn... Lành thay, sự ghê sợ... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ vào các pháp thiện!’ Niềm tin ấy của người ấy không suy giảm, không tăng trưởng, mà đứng vững. Sự hổ thẹn ấy của người ấy... sự ghê sợ ấy... sự tinh tấn ấy... trí tuệ ấy của người ấy không suy giảm, không tăng trưởng, mà đứng vững. Này các Tỳ khưu, như vậy là hạng người sau khi trồi lên liền đứng lại.
Kathañca, bhikkhave, puggalo ummujjitvā vipassati viloketi? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjati sādhu saddhā kusalesu dhammesu, sādhu hirī …pe… sādhu ottappaṁ … sādhu vīriyaṁ … sādhu paññā kusalesu dhammesūti. So tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā sotāpanno hoti avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo ummujjitvā vipassati viloketi.
And what kind of individual rises up then sees and discerns? It’s the kind of individual who, rising up, thinks: ‘It’s good to have faith, conscience, prudence, energy, and wisdom regarding skillful qualities.’ With the ending of three fetters they’re a stream-enterer, not liable to be reborn in the underworld, assured, destined for awakening. This kind of individual rises up then sees and discerns.
Này các Tỳ khưu, thế nào là hạng người sau khi trồi lên liền nhìn quanh, ngó chừng? Này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người trồi lên (với ý nghĩ): ‘Lành thay, niềm tin vào các pháp thiện! Lành thay, sự hổ thẹn... Lành thay, sự ghê sợ... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ vào các pháp thiện!’ Vị ấy, do đoạn trừ ba kiết sử, trở thành bậc Dự lưu, không còn bị đọa lạc, chắc chắn hướng đến giác ngộ. Này các Tỳ khưu, như vậy là hạng người sau khi trồi lên liền nhìn quanh, ngó chừng.
Kathañca, bhikkhave, puggalo ummujjitvā patarati? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjati sādhu saddhā kusalesu dhammesu, sādhu hirī …pe… sādhu ottappaṁ … sādhu vīriyaṁ … sādhu paññā kusalesu dhammesūti. So tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā rāgadosamohānaṁ tanuttā sakadāgāmī hoti, sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā dukkhassantaṁ karoti. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo ummujjitvā patarati.
And what kind of individual rises up then crosses over? It’s the kind of individual who, rising up, thinks: ‘It’s good to have faith, conscience, prudence, energy, and wisdom regarding skillful qualities.’ With the ending of three fetters, and the weakening of greed, hate, and delusion, they’re a once-returner. They come back to this world once only, then make an end of suffering. This kind of individual rises up then crosses over.
Này các Tỳ khưu, thế nào là hạng người sau khi trồi lên liền bơi qua? Này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người trồi lên (với ý nghĩ): ‘Lành thay, niềm tin vào các pháp thiện! Lành thay, sự hổ thẹn... Lành thay, sự ghê sợ... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ vào các pháp thiện!’ Vị ấy, do đoạn trừ ba kiết sử, do làm muội lược tham, sân, si, trở thành bậc Nhất lai, chỉ một lần nữa trở lại thế giới này rồi chấm dứt khổ đau. Này các Tỳ khưu, như vậy là hạng người sau khi trồi lên liền bơi qua.
Kathañca, bhikkhave, puggalo ummujjitvā patigādhappatto hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjati sādhu saddhā kusalesu dhammesu, sādhu hirī …pe… sādhu ottappaṁ … sādhu vīriyaṁ … sādhu paññā kusalesu dhammesūti. So pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātiko hoti tattha parinibbāyī anāvattidhammo tasmā lokā. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo ummujjitvā patigādhappatto hoti.
And what kind of individual rises up then finds a foothold? It’s the kind of individual who, rising up, thinks: ‘It’s good to have faith, conscience, prudence, energy, and wisdom regarding skillful qualities.’ With the ending of the five lower fetters they’re reborn spontaneously. They are extinguished there, and are not liable to return from that world. This kind of individual rises up then finds a foothold.
Này các Tỳ khưu, thế nào là hạng người sau khi trồi lên liền đạt đến chỗ đứng vững chắc? Này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người trồi lên (với ý nghĩ): ‘Lành thay, niềm tin vào các pháp thiện! Lành thay, sự hổ thẹn... Lành thay, sự ghê sợ... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ vào các pháp thiện!’ Vị ấy, do đoạn trừ năm hạ phần kiết sử, được hóa sanh, tại đấy nhập Niết-bàn, không còn trở lại từ thế giới ấy nữa. Này các Tỳ khưu, như vậy là hạng người sau khi trồi lên liền đạt đến chỗ đứng vững chắc.
Kathañca, bhikkhave, puggalo ummujjitvā tiṇṇo hoti pāraṅgato thale tiṭṭhati brāhmaṇo. Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ummujjati sādhu saddhā kusalesu dhammesu, sādhu hirī …pe… sādhu ottappaṁ … sādhu vīriyaṁ … sādhu paññā kusalesu dhammesūti. So āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo ummujjitvā tiṇṇo hoti pāraṅgato thale tiṭṭhati brāhmaṇo.
And what kind of individual has risen up, crossed over, and gone to the far shore, a brahmin who stands on solid ground? It’s the kind of individual who, rising up, thinks: ‘It’s good to have faith, conscience, prudence, energy, and wisdom regarding skillful qualities.’ They realize the undefiled freedom of heart and freedom by wisdom. And they live having realized it with their own insight in this very life due to the ending of defilements. This kind of individual has risen up, crossed over, and gone to the far shore, a brahmin who stands on solid ground.
Này các Tỳ khưu, thế nào là hạng người sau khi trồi lên đã vượt qua, đã đến bờ bên kia, đứng trên đất liền, là một vị Bà-la-môn? Này các Tỳ khưu, ở đây, có hạng người trồi lên (với ý nghĩ): ‘Lành thay, niềm tin vào các pháp thiện! Lành thay, sự hổ thẹn... Lành thay, sự ghê sợ... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ vào các pháp thiện!’ Vị ấy, do đoạn tận các lậu hoặc, ngay trong hiện tại, tự mình với thắng trí chứng ngộ, chứng đạt và an trú vô lậu tâm giải thoát, tuệ giải thoát. Này các Tỳ khưu, như vậy là hạng người sau khi trồi lên đã vượt qua, đã đến bờ bên kia, đứng trên đất liền, là một vị Bà-la-môn.
Ime kho, bhikkhave, satta udakūpamā puggalā santo saṁvijjamānā lokasmin”ti.
Pañcamaṁ.
These seven individuals found in the world are like those in water.”
Này các Tỳ khưu, bảy hạng người ví như nước này, hiện hữu, có mặt ở đời. (Kinh) thứ năm.